मल्टिपल किडनी स्टोन्स: कारणे आणि ट्रीटमेंट
मल्टिपल किडनी स्टोन्स म्हणजे एका किडनीमध्ये, दोन्ही किडनीमध्ये किंवा किडनी आणि युरेटरमध्ये मिळून एकापेक्षा जास्त स्टोन्स असणे. काही स्टोन्स सायलेंट राहतात; तर काही तीव्र बाजूचे दुखणे, युरिनमध्ये रक्त, युरिन करताना जळजळ, उलट्या, ताप किंवा किडनीची सूज निर्माण करतात. ट्रीटमेंट स्टोनचा आकार, संख्या, लोकेशन, ब्लॉकेज, इन्फेक्शन आणि किडनी फंक्शनवर ठरते. लहान नॉन-ब्लॉकिंग स्टोन्स ऑब्झर्व्ह करता येतात. दुखणारे, इन्फेक्टेड, वाढणारे किंवा ब्लॉकेज करणारे स्टोन्स आरआयआरएस, यूआरएस, पीसीएनएल, ईएसडब्ल्यूएल किंवा स्टेज्ड ट्रीटमेंटची गरज निर्माण करू शकतात. सर्वात महत्त्वाचे म्हणजे मल्टिपल स्टोन्समध्ये फक्त स्टोन काढणे नव्हे, तर प्रिव्हेन्शन प्लॅनही आवश्यक आहे.
मल्टिपल किडनी स्टोन्स म्हणजे काय?
युरिनरी सिस्टिममध्ये दोन किंवा अधिक स्टोन्स असणे म्हणजे मल्टिपल किडनी स्टोन्स. ते अशा प्रकारे दिसू शकतात:
- एका किडनीमध्ये अनेक छोटे स्टोन्स
- दोन्ही किडनीमध्ये स्टोन्स
- एक मोठा स्टोन आणि अनेक लहान स्टोन्स
- किडनी स्टोन्ससोबत एक युरेटरिक स्टोन
- पूर्वीच्या स्टोन ट्रीटमेंटनंतर पुन्हा झालेले स्टोन्स
फक्त स्टोन्सची संख्या गंभीरता ठरवत नाही. दहा अतिशय लहान नॉन-ब्लॉकिंग स्टोन्सपेक्षा ताप आणि ब्लॉकेज करणारा एक स्टोन अधिक तातडीचा असू शकतो. युरोलॉजिस्ट दुखणे, इन्फेक्शन, ऑब्स्ट्रक्शन, किडनीची सूज, किडनी फंक्शन आणि रीकरेन्सचा धोका हे सर्व पाहतात.
युरिनमधील मिनरल्स क्रिस्टल्स बनवतात तेव्हा किडनी स्टोन्स तयार होतात. ते एक किंवा दोन्ही किडनीमध्ये होऊ शकतात आणि दुखणे, युरिनमध्ये रक्त, युरिनरी लक्षणे, मळमळ, उलट्या, ताप किंवा थंडी वाजणे अशी लक्षणे देऊ शकतात.
मल्टिपल किडनी स्टोन्स का होतात?
मल्टिपल स्टोन्स म्हणजे युरिनमध्ये वारंवार क्रिस्टल्स तयार होण्याची प्रवृत्ती आहे, असे अनेकदा सूचित होते. कमी पाणी, जास्त मीठ, अतिरिक्त अॅनिमल प्रोटीन, युरिनमध्ये जास्त कॅल्शियम, जास्त ऑक्सलेट, जास्त युरिक अॅसिड, लो सिट्रेट, युरिनरी इन्फेक्शन, जेनेटिक कारणे किंवा पूर्वीच्या ट्रीटमेंटनंतर उरलेले स्टोन फ्रॅगमेंट्स ही कारणे असू शकतात.
कमी पाणी
युरिन कॉन्सन्ट्रेटेड झाल्यावर मिनरल्स जवळ राहून क्रिस्टल्स तयार होऊ शकतात. गरम हवामान, बाहेरचे काम, उपवास, प्रवास, जास्त घाम आणि व्यस्त वेळापत्रकामुळे पाणी पिणे लांबणीवर पडणे ही सामान्य कारणे आहेत.
जास्त मीठ
जास्त मीठ युरिनमधील कॅल्शियम वाढवून काही रुग्णांमध्ये कॅल्शियम स्टोन्सचा धोका वाढवू शकते. भारतीय डाएटमध्ये फरसाण, पापड, लोणचे, पॅकेज्ड स्नॅक्स, रेस्टॉरंट फूड, नमकीन आणि चटण्यांमधून बरेच मीठ येते. हे कमी करणे अनेक रीकरेन्ट स्टोन फॉर्मर्सना मदत करू शकते.
अतिरिक्त अॅनिमल प्रोटीन
खूप जास्त अॅनिमल प्रोटीनमुळे युरिनमध्ये अॅसिड लोड आणि युरिक अॅसिड वाढू शकतो. त्यामुळे निवडक रुग्णांमध्ये युरिक अॅसिड आणि काही कॅल्शियम स्टोन्सचा धोका वाढू शकतो. प्रोटीन पूर्ण बंद करणे उद्दिष्ट नाही; स्टोनचा प्रकार, शरीराची गरज आणि युरिन रिपोर्टनुसार योग्य प्रमाण ठेवणे महत्त्वाचे आहे.
लो सिट्रेट
सिट्रेट हा नैसर्गिक स्टोन इनहिबिटर आहे. युरिनमध्ये सिट्रेट कमी असल्यास स्टोन फॉर्मेशन सोपे होऊ शकते. मल्टिपल किंवा रीकरेन्ट स्टोन्समध्ये मेटाबॉलिक इव्हॅल्युएशन का आवश्यक ठरते यापैकी हे एक कारण आहे.
युरिक अॅसिड स्टोनची प्रवृत्ती
युरिन सतत अॅसिडिक असेल तर युरिक अॅसिड स्टोन्सची शक्यता वाढते. ओबेसिटी, डायबेटिस, मेटाबॉलिक सिंड्रोम किंवा गाऊट असलेल्या लोकांमध्ये ते दिसू शकतात. काही युरिक अॅसिड स्टोन्स सुपरव्हाइज्ड युरिन अल्कलायझेशनने विरघळू शकतात; पण योग्य डायग्नोसिस आणि फॉलो-अपनंतरच.
इन्फेक्शन स्टोन्स
विशिष्ट बॅक्टेरियामुळे वारंवार युरिनरी इन्फेक्शन झाल्यास काही स्टोन्स तयार होतात. ते जलद वाढून मोठे किंवा शाखायुक्त होऊ शकतात. इन्फेक्शन स्टोन्समध्ये साधारणपणे कम्प्लीट क्लिअरन्स आणि इन्फेक्शन कंट्रोल आवश्यक असते.
जेनेटिक किंवा दुर्मिळ कारणे
सिस्टीन स्टोन्स आणि काही दुर्मिळ मेटाबॉलिक कंडिशन्समुळे, अनेकदा लहान वयापासून, मल्टिपल स्टोन्स होऊ शकतात. अशा रुग्णांना दीर्घकालीन मॉनिटरिंग आणि प्रिव्हेन्शन आवश्यक असते.
मल्टिपल किडनी स्टोन्स कधी गंभीर असतात?
मल्टिपल स्टोन्ससोबत इन्फेक्शन, ब्लॉकेज, किडनीची सूज, वाढणारे क्रिएटिनिन किंवा दोन्ही किडनीमध्ये स्टोन्स असल्यास गंभीरता वाढते.
| परिस्थिती | का महत्त्वाची आहे |
|---|---|
| तापासह स्टोन | इन्फेक्टेड ऑब्स्ट्रक्शन असू शकते |
| दोन्ही किडनीमध्ये स्टोन्स | दोन्ही किडनी धोक्यात असू शकतात |
| क्रिएटिनिन वाढणे | किडनी फंक्शनवर परिणाम असू शकतो |
| एकमेव फंक्शनिंग किडनी | सुरक्षिततेचा राखीव पर्याय कमी |
| रीकरेन्ट स्टोन्स | प्रिव्हेन्शन वर्क-अप आवश्यक |
| मोठा स्टोन बर्डन | पीसीएनएल किंवा स्टेज्ड सर्जरी लागू शकते |
| किडनीच्या सूजेसह सायलेंट स्टोन | तीव्र दुखणे नसतानाही किडनी डॅमेज होऊ शकते |
ताप, एकमेव किडनी, युरिन कमी होणे, वाढते दुखणे किंवा किडनी फंक्शनची चिंता असल्यास तातडीचे इव्हॅल्युएशन विशेष महत्त्वाचे आहे.
मल्टिपल किडनी स्टोन्सची लक्षणे
स्टोन्स लहान आणि नॉन-ब्लॉकिंग असतील तर कोणतीही लक्षणे नसू शकतात. स्टोन हलला, युरिन ब्लॉक केला किंवा इन्फेक्शन केले तर लक्षणे सुरू होतात.
सामान्य लक्षणे:
- बाजू, पाठ, खालचे पोट किंवा ग्रोइनमध्ये दुखणे
- लाटांसारखे येणारे दुखणे
- युरिनमध्ये रक्त
- युरिन करताना जळजळ
- वारंवार युरिन
- नॉशिया किंवा व्हॉमिटिंग
- ताप किंवा थंडी वाजणे
- ढगाळ किंवा दुर्गंधीयुक्त युरिन
- युरिनचे प्रमाण कमी होणे
इमर्जन्सी वॉर्निंग साईन्स
खालीलपैकी काही असल्यास तातडीने वैद्यकीय मदत घ्या:
- स्टोन पेनसोबत ताप
- थंडी वाजणे किंवा कापरे
- औषधांनी न कमी होणारे तीव्र दुखणे
- वारंवार व्हॉमिटिंग
- युरिन न होणे
- एकमेव किडनीमध्ये स्टोन पेन
- ज्ञात किडनी फेल्युअर किंवा वाढणारे क्रिएटिनिन
- प्रेग्नन्सीसोबत स्टोनचे दुखणे
- गुंगी, अशक्तपणा किंवा लो ब्लड प्रेशर
स्टोनसोबत ताप धोकादायक असू शकतो. तो इन्फेक्टेड ब्लॉक्ड किडनी दर्शवू शकतो. अशा वेळी डिफिनिटिव्ह स्टोन रिमूव्हलपूर्वी डीजे स्टेंट किंवा नेफ्रोस्टॉमीद्वारे तातडीचे ड्रेनेज लागू शकते.
मल्टिपल किडनी स्टोन्ससाठी टेस्ट्स
टेस्टिंगमध्ये चार प्रश्नांची उत्तरे शोधली जातात:
- किती स्टोन्स आहेत?
- कोणताही स्टोन युरिन ब्लॉक करतो आहे का?
- इन्फेक्शन आहे का?
- स्टोन्स पुन्हा पुन्हा का तयार होत आहेत?
सामान्य टेस्ट्स
युरिन रुटीन: रक्त, पस सेल्स, क्रिस्टल्स आणि इन्फेक्शनची संकेत तपासते.
युरिन कल्चर: ताप, युरिन करताना जळजळ किंवा रीकरेन्ट यूटीआय असल्यास महत्त्वाचे.
सीरम क्रिएटिनिन: किडनी फंक्शन तपासते.
अल्ट्रासाऊंड केयूबी: किडनीची सूज आणि मोठे स्टोन्स शोधण्यासाठी उपयुक्त.
सीटी केयूबी: स्टोन्सची संख्या, आकार, लोकेशन आणि डेन्सिटीचा मॅप बनवण्यासाठी सामान्यतः सर्वोत्तम टेस्ट.
एक्स-रे केयूबी: एक्स-रेवर दिसणाऱ्या निवडक स्टोन्सच्या फॉलो-अपसाठी उपयुक्त.
स्टोन अॅनालिसिस: स्टोन कॅल्शियम ऑक्सलेट, युरिक अॅसिड, स्ट्रुवाइट, सिस्टीन किंवा दुसऱ्या प्रकारचा आहे का हे समजते.
मेटाबॉलिक इव्हॅल्युएशन: रीकरेन्ट, बायलेटरल, मल्टिपल किंवा हाय-रिस्क स्टोन फॉर्मर्समध्ये महत्त्वाचे.
मल्टिपल किडनी स्टोन्सचे ट्रीटमेंट: युरोलॉजिस्ट निर्णय कसा घेतात?
ट्रीटमेंट मुख्य समस्या कोणती आहे यावर ठरते. उद्दिष्ट किडनी फंक्शनचे संरक्षण, इन्फेक्शनचे ट्रीटमेंट, दुखणे कमी करणे, महत्त्वाचा स्टोन बर्डन क्लिअर करणे आणि रीकरेन्स टाळणे आहे.
अनेक स्टोन्स असताना ऑब्स्ट्रक्शन, इन्फेक्शन, तीव्र दुखणे किंवा किडनी फंक्शनचा धोका करणारा स्टोन साधारणपणे आधी ट्रीट केला जातो. सायलेंट नॉन-ब्लॉकिंग स्टोन्स नंतर ट्रीट किंवा मॉनिटर केले जाऊ शकतात.
| फाइंडिंग | सामान्य ट्रीटमेंट दिशा |
|---|---|
| अतिशय लहान नॉन-ब्लॉकिंग स्टोन्स | ऑब्झर्व्हेशन + प्रिव्हेन्शन |
| दुखणारा एक युरेटरिक स्टोन | युरेटरिक स्टोन आधी ट्रीट करा |
| ताप आणि ब्लॉकेजसह स्टोन | आधी इमर्जन्सी ड्रेनेज |
| अनेक लहान किडनी स्टोन्स | आरआयआरएसचा विचार होऊ शकतो |
| मोठा किडनी स्टोन बर्डन | पीसीएनएल चांगली असू शकते |
| दोन्ही किडनीमध्ये स्टोन्स | स्टेज्ड ट्रीटमेंट अधिक सुरक्षित असू शकते |
| संशयित युरिक अॅसिड स्टोन्स | मेडिकल डिसॉल्यूशन शक्य असू शकते |
| इन्फेक्शन स्टोन्स | कम्प्लीट क्लिअरन्स + इन्फेक्शन कंट्रोल |
मल्टिपल किडनी स्टोन्ससाठी ट्रीटमेंट पर्याय
ऑब्झर्व्हेशन
लहान, सायलेंट, नॉन-ब्लॉकिंग स्टोन्सना ताबडतोब सर्जरी लागेलच असे नाही. ऑब्झर्व्हेशन म्हणजे नियोजित फॉलो-अप, प्रिव्हेन्शन अॅडव्हाइस आणि रिपीट इमेजिंग — स्टोन्स दुर्लक्षित करणे नाही.
किडनी फंक्शन नॉर्मल, इन्फेक्शन नाही, स्टोन्स अतिशय लहान आणि रुग्ण फॉलो-अप करू शकत असेल तर ऑब्झर्व्हेशन योग्य असू शकते.
औषधे आणि ट्रायल ऑफ पॅसेज
एखादा स्टोन युरेटरमध्ये गेला असेल तर निवडक रुग्णांमध्ये पेन मेडिसिन्स आणि स्टोन पास होण्यास मदत करणारी औषधे वापरली जाऊ शकतात. ताप, अनकंट्रोल्ड पेन, सतत उलट्या, किडनीची सूज, वाढणारे क्रिएटिनिन किंवा एकमेव फंक्शनिंग किडनी असल्यास हा पर्याय योग्य नाही.
यूआरएस / युरेटरोस्कोपी
यूआरएस युरेटरिक स्टोन्ससाठी सामान्यतः वापरली जाते. पातळ स्कोप युरिनरी पॅसेजमधून स्टोनपर्यंत नेला जातो आणि लेझरने स्टोन तोडला जातो. प्रोसिजरनंतर तात्पुरता डीजे स्टेंट ठेवला जाऊ शकतो.
आरआयआरएस / फ्लेक्सिबल युरेटरोस्कोपी
आरआयआरएस म्हणजे रेट्रोग्रेड इंट्रारेनल सर्जरी. नैसर्गिक युरिनरी पॅसेजमधून फ्लेक्सिबल स्कोप किडनीमध्ये नेला जातो आणि लेझरने स्टोन्स डस्ट किंवा छोटे फ्रॅगमेंट्स केले जातात.
किडनीच्या वेगवेगळ्या कॅलिक्समध्ये असलेल्या अनेक लहान ते मध्यम स्टोन्ससाठी आरआयआरएस उपयुक्त असू शकते.
पीसीएनएल
पीसीएनएल म्हणजे पर्क्युटेनियस नेफ्रोलिथोटॉमी. मोठा स्टोन बर्डन काढण्यासाठी पाठीतून किडनीमध्ये छोटा ट्रॅक्ट तयार केला जातो.
मोठे स्टोन्स, स्टॅगहॉर्न स्टोन्स किंवा आरआयआरएस/ईएसडब्ल्यूएलने कार्यक्षमपणे क्लिअर न होणारे अनेक मोठे स्टोन्स असल्यास पीसीएनएलचा विचार होतो.
ईएसडब्ल्यूएल
ईएसडब्ल्यूएल म्हणजे शॉक वेव्ह लिथोट्रिप्सी. शरीराबाहेरून शॉक वेव्ह वापरून निवडक स्टोन्स तोडले जातात. योग्य निवडलेल्या केसेसमध्ये उपयुक्त असू शकते; पण यश स्टोनचा आकार, हार्डनेस, लोकेशन, बॉडी हॅबिटस आणि ड्रेनेजवर अवलंबून असते.
स्टेज्ड ट्रीटमेंट
दोन्ही किडनीमध्ये स्टोन्स किंवा एकूण स्टोन बर्डन जास्त असेल तर ट्रीटमेंट स्टेजेसमध्ये केली जाऊ शकते. दुखणारी, इन्फेक्टेड, ब्लॉक किंवा अधिक धोकादायक बाजू आधी ट्रीट केली जाते. यामुळे धोका कमी होतो आणि सुरक्षित क्लिअरन्स करता येतो.
मल्टिपल किडनी स्टोन्स विरघळू शकतात का?
फक्त काही स्टोन्स विरघळू शकतात. युरिक अॅसिड स्टोन्स मेडिकल सुपरव्हिजनखाली युरिन अल्कलायझेशनने विरघळू शकतात. कॅल्शियम ऑक्सलेट, कॅल्शियम फॉस्फेट, सिस्टीन आणि इन्फेक्शन स्टोन्स साध्या औषधांनी, सिरप्स किंवा घरगुती उपायांनी सहसा विरघळत नाहीत.
ब्लॉकिंग किंवा इन्फेक्टेड स्टोनचे ट्रीटमेंट अप्रमाणित “स्टोन विरघळवणाऱ्या” उपायांसाठी उशिरा करू नका.
मल्टिपल किडनी स्टोन्सचे प्रिव्हेन्शन
सर्जरी सध्याचे स्टोन्स काढते; पण नवीन स्टोन्स आपोआप थांबत नाहीत. म्हणून प्रिव्हेन्शन आवश्यक आहे.
सामान्य प्रिव्हेन्शनमध्ये:
- डॉक्टरांनी फ्लुइड्स मर्यादित केले नसतील तर युरिन फिकट राहील इतके फ्लुइड्स घ्या
- मीठ आणि पॅकेज्ड फूड कमी करा
- जास्त अॅनिमल प्रोटीन टाळा
- दूध किंवा डाएटरी कॅल्शियम स्वतःहून बंद करू नका
- युरिन इन्फेक्शनचे योग्य ट्रीटमेंट करा
- हेल्दी वजन आणि चांगला शुगर कंट्रोल ठेवा
- उपवास, प्रवास, एक्सरसाइज आणि गरम हवामानात डिहायड्रेशन टाळा
- स्टोन पास किंवा सर्जरी झाल्यानंतर स्टोन अॅनालिसिस करा
- स्टोन्स रीकरेन्ट, बायलेटरल किंवा मल्टिपल असल्यास मेटाबॉलिक इव्हॅल्युएशनचा विचार करा
अनेक रुग्ण चुकीने दूध आणि कॅल्शियम पूर्ण बंद करतात. त्यामुळे स्टोन्स थांबतीलच असे नाही आणि काही वेळा नुकसान होऊ शकते. कॅल्शियमचा सल्ला डाएट, स्टोनचा प्रकार आणि युरिन रिपोर्टवर आधारित असावा.
मल्टिपल किडनी स्टोन्ससाठी इव्हॅल्युएशन कधी घ्यावे?
मल्टिपल, बायलेटरल किंवा रीकरेन्ट स्टोन्स, किंवा स्टोन पेनसोबत ताप असल्यास फक्त पेनकिलर्स किंवा वारंवार तात्पुरत्या ट्रीटमेंटवर अवलंबून राहू नका. योग्य युरोलॉजी इव्हॅल्युएशनमुळे ऑब्झर्व्हेशन, आरआयआरएस, पीसीएनएल, यूआरएस, स्टेंटिंग, मेटाबॉलिक टेस्टिंग किंवा प्रिव्हेन्शन मेडिसिन्सपैकी काय आवश्यक आहे ते ठरते.
स्ट्रक्चर्ड स्टोन प्लॅनने आत्ता सर्जरी आवश्यक आहे का, फॉलो-अप इमेजिंग, स्टोन अॅनालिसिस किंवा दीर्घकालीन प्रिव्हेन्शनपैकी काय करायचे ते ठरवता येते.
पूर्वीचे अल्ट्रासाऊंड, सीटी स्कॅन आणि ट्रीटमेंट रेकॉर्ड्स कन्सल्टेशनला सोबत आणा. त्यामुळे स्पष्ट स्टोन प्लॅन तयार करण्यात मदत होते.
कन्सल्टेशन चेकलिस्ट
उपलब्ध असल्यास हे रिपोर्ट्स आणा:
- यूएसजी केयूबी
- सीटी केयूबी रिपोर्ट आणि इमेजेस
- एक्स-रे केयूबी, केले असल्यास
- युरिन रुटीन
- युरिन कल्चर
- सीरम क्रिएटिनिन
- पूर्वीच्या डिस्चार्ज समरीज
- पूर्वीचे आरआयआरएस, यूआरएस, पीसीएनएल किंवा ईएसडब्ल्यूएल रेकॉर्ड्स
- स्टोन अॅनालिसिस रिपोर्ट
- सध्याची औषधे आणि सप्लिमेंट्स
- डायबेटिस, गाऊट, बाऊल डिसीज किंवा किडनी डिसीजचे रेकॉर्ड्स
वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न
मल्टिपल किडनी स्टोन्स धोकादायक आहेत का?
होऊ शकतात. ब्लॉकेज, ताप, किडनीची सूज, रीकरेन्ट इन्फेक्शन किंवा किडनी फंक्शन कमी होत असेल तर अधिक चिंतेची बाब आहे. लहान नॉन-ब्लॉकिंग स्टोन्स मॉनिटर करता येतात.
मल्टिपल किडनी स्टोन्सला नेहमी सर्जरी लागते का?
नाही. लहान सायलेंट स्टोन्सना फक्त ऑब्झर्व्हेशन आणि प्रिव्हेन्शन लागू शकते. दुखणारे, इन्फेक्टेड, वाढणारे, युरिन ब्लॉक करणारे, मोठे किंवा किडनी फंक्शनवर परिणाम करणारे स्टोन्स असल्यास सर्जरीचा विचार होतो.
मल्टिपल किडनी स्टोन्ससाठी कोणती सर्जरी सर्वोत्तम?
हे स्टोन बर्डनवर अवलंबून आहे. अनेक लहान ते मध्यम किडनी स्टोन्ससाठी आरआयआरएस योग्य असू शकते. मोठे किंवा बल्की स्टोन्समध्ये पीसीएनएल चांगली असू शकते. युरेटरिक स्टोन्ससाठी यूआरएस वापरली जाते. काही रुग्णांना स्टेज्ड ट्रीटमेंट लागते.
अनेक स्टोन्स असतील तर कोणता आधी ट्रीट केला जातो?
ताप, ब्लॉकेज, तीव्र दुखणे, किडनीची सूज किंवा किडनी फंक्शनचा धोका करणारा स्टोन साधारणपणे आधी ट्रीट केला जातो. सायलेंट नॉन-ब्लॉकिंग स्टोन्स नंतर ट्रीट किंवा मॉनिटर करता येतात.
सर्जरीनंतर मल्टिपल किडनी स्टोन्स पुन्हा होऊ शकतात का?
हो. सर्जरी सध्याचे स्टोन्स काढते; पण मूळ कारण मॅनेज न केल्यास नवीन स्टोन्स तयार होऊ शकतात. स्टोन अॅनालिसिस, डाएट अॅडव्हाइस, फ्लुइड इनटेक आणि मेटाबॉलिक इव्हॅल्युएशन महत्त्वाचे आहेत.
औषधांनी मल्टिपल किडनी स्टोन्स विरघळवू शकतो का?
फक्त निवडक युरिक अॅसिड स्टोन्स सुपरव्हाइज्ड ट्रीटमेंटने विरघळू शकतात. बहुतेक कॅल्शियम स्टोन्स औषधे किंवा घरगुती उपायांनी विरघळत नाहीत.
मल्टिपल किडनी स्टोन्स असतील तर दूध बंद करावे का?
दूध किंवा कॅल्शियम स्वतःहून बंद करू नका. कॅल्शियमचा सल्ला स्टोनचा प्रकार, डाएट आणि युरिन रिपोर्टवर अवलंबून असतो. अनेक स्टोन रुग्णांना पूर्ण टाळण्याऐवजी संतुलित डाएटरी कॅल्शियम आवश्यक असते.
मल्टिपल किडनी स्टोन्ससोबत ताप ही इमर्जन्सी आहे का?
हो. स्टोन पेनसोबत ताप इन्फेक्टेड ऑब्स्ट्रक्शन दर्शवू शकतो. ही स्थिती गंभीर होऊ शकते आणि स्टोन रिमूव्हलपूर्वी तातडीच्या ड्रेनेजची गरज लागू शकते.
मल्टिपल किडनी स्टोन्ससाठी सर्वोत्तम टेस्ट कोणती?
स्टोन्सची संख्या, आकार, लोकेशन आणि डेन्सिटी मॅप करण्यासाठी सीटी केयूबी सामान्यतः सर्वोत्तम इमेजिंग टेस्ट आहे. युरिन टेस्ट्स, क्रिएटिनिन, युरिन कल्चर, स्टोन अॅनालिसिस आणि मेटाबॉलिक इव्हॅल्युएशन ट्रीटमेंट व प्रिव्हेन्शन प्लॅन करण्यात मदत करतात.
संबंधित वाचन
- किडनी स्टोन: लक्षणे, कारणे आणि ट्रीटमेंट
- किडनी स्टोनचे दुखणे: लोकेशन, लक्षणे आणि आराम
- रीकरेन्ट किडनी स्टोन्स: कारणे आणि प्रिव्हेन्शन
- बायलेटरल किडनी स्टोन्स: दोन्ही किडनीतील स्टोन्ससाठी ट्रीटमेंट पर्याय
- एकमेव किडनीमध्ये किडनी स्टोन: काय करावे?
- आरआयआरएस सर्जरी
- पीसीएनएल सर्जरी
रेफरन्सेस
- National Institute of Diabetes and Digestive and Kidney Diseases. Kidney Stones https://www.niddk.nih.gov/health-information/urologic-diseases/kidney-stones
- National Institute of Diabetes and Digestive and Kidney Diseases. Eating, Diet & Nutrition for Kidney Stones https://www.niddk.nih.gov/health-information/urologic-diseases/kidney-stones/eating-diet-nutrition
- European Association of Urology. EAU Guidelines on Urolithiasis https://uroweb.org/guidelines/urolithiasis/chapter/guidelines
- American Urological Association. Medical Management of Kidney Stones Guideline https://www.auanet.org/guidelines-and-quality/guidelines/kidney-stones-medical-mangement-guideline
- American Urological Association. Medical Management of Kidney Stones: AUA Guideline https://www.auajournals.org/doi/10.1016/j.juro.2014.05.006
- American Urological Association. Surgical Management of Kidney and Ureteral Stones https://www.auajournals.org/doi/10.1097/JU.0000000000004842