वैद्यकीय उपचारांना पुरेसा प्रतिसाद न देणारे इरेक्टाइल डिसफंक्शन पेरोनीज डिसीजसोबत असेल तर पेनाइल इम्प्लांट हा महत्त्वाचा शस्त्रक्रियात्मक पर्याय असू शकतो. इम्प्लांटचे मुख्य काम विश्वासार्ह ताठरता देणे हे आहे. लिंगात सिलिंडर्स बसवल्यानंतर अनेक पुरुषांमध्ये वाकडेपणाही काही प्रमाणात सुधारतो. लैंगिक संबंधांवर परिणाम करणारा वाकडेपणा उरल्यास त्याच शस्त्रक्रियेत मॉडेलिंग, प्लिकेशन किंवा प्लाकमध्ये चीर देऊन ग्राफ्टिंग यापैकी अतिरिक्त पद्धत वापरावी लागू शकते. त्यामुळे ही शस्त्रक्रिया ईडी आणि वाकडेपणा दोन्ही हाताळू शकते; मात्र ती हमखास लिंगाची लांबी वाढवत नाही आणि प्लाक पूर्णपणे काढून टाकत नाही.

पेरोनीज डिसीजमध्ये इम्प्लांटचा विचार कोणाने करावा?

• योग्य पद्धतीने तोंडावाटे घेण्याची ईडीवरील औषधे वापरूनही ताठरता लैंगिक संबंधांसाठी पुरेशी कडक होत नाही.
• इंजेक्शन्ससारख्या इतर ईडी उपचार परिणामकारक नाहीत, योग्य नाहीत किंवा रुग्णाला स्वीकारार्ह नाहीत.
• लिंगात गंभीर फायब्रोसिस आहे आणि ताठरता पुरेशी कडक किंवा स्थिर राहत नाही.
• पूर्वीची वाकडेपणासाठीची शस्त्रक्रिया/प्रक्रिया अपयशी ठरली असून आता लक्षणीय ईडी आहे.
• रुग्णाला विश्वासार्ह यांत्रिक ताठरतेचा पर्याय हवा आहे आणि इम्प्लांटचे धोके व मर्यादा समजतात.

इम्प्लांट लिंग सरळ कसा करतो?

सिलिंडर्स कॉर्पोरा कॅव्हर्नोसाच्या आतून आधार देतात. इम्प्लांट फुगवल्यानंतर लहान आणि व्रण झालेली बाजू ताणली जाऊन वाकडेपणा काही प्रमाणात कमी होऊ शकतो. सिलिंडर्स बसवल्यानंतर उरलेला वाकडेपणा कमी असेल तर अतिरिक्त सरळ करणाऱ्या प्रक्रियेची गरज नसू शकते. मात्र लक्षणीय वाकडेपणा उरल्यास शल्यचिकित्सक मॉडेलिंग, प्लिकेशन किंवा ग्राफ्टिंगचा विचार करतो.

लक्षणीय वाकडेपणा उरला तर काय केले जाते?

इन्फ्लेटेबल की मॅलियेबल इम्प्लांट?

दोन्ही प्रकार विश्वासार्ह ताठरता देऊ शकतात. शरीररचना, हातांची हालचाल व पकड, खर्च आणि रुग्णाची पसंती योग्य असेल तर थ्री-पीस इन्फ्लेटेबल इम्प्लांट अनेकदा पसंत केला जातो, कारण रिकामा केल्यानंतर लिंग अधिक मऊ राहते. मॅलियेबल इम्प्लांट वापरणे तुलनेने सोपे असते आणि निवडक रुग्णांत उपयुक्त ठरते. उपकरणाची निवड फक्त पेरोनीज डिसीजवर ठरत नाही; ती वैयक्तिक असते.

लिंगाच्या लांबीचे काय होते?

पेरोनीज डिसीजमुळे शस्त्रक्रियेपूर्वीच लिंगाची लांबी कमी झालेली असू शकते. प्रोस्थेसिस उपलब्ध लिंगातील जागा भरतो आणि कार्यात्मक सरळपणा सुधारू शकतो, पण आजार सुरू होण्यापूर्वीची लांबी पूर्ण परत मिळेल याची हमी देत नाही. गंभीर फायब्रोसिसमुळे विस्तार मर्यादित होऊ शकतो. लांबी पुनर्स्थापित करण्याच्या काही गुंतागुंतीच्या प्रक्रिया उपलब्ध आहेत; मात्र त्यात अतिरिक्त धोका असतो आणि प्रत्येक इम्प्लांट प्रकरणात त्या नियमितपणे केल्या जात नाहीत.

पेरोनीज डिसीजसोबत इम्प्लांट शस्त्रक्रियेतील विशेष धोके

• उरलेला किंवा पुन्हा होणारा वाकडेपणा.
• लांबी कमी वाटणे किंवा लांबीबाबत असमाधान.
• प्रोस्थेसिसचा संसर्ग, इरोझन किंवा यांत्रिक बिघाड.
• गंभीर फायब्रोसिसमध्ये इम्प्लांट बसवताना लिंग किंवा मूत्रमार्गाला इजा होण्याचा धोका.
• इम्प्लांटसोबत प्लिकेशन किंवा ग्राफ्टिंगची अतिरिक्त गरज.
• संवेदनांमध्ये बदल, वेदना किंवा ग्लॅन्स मऊ राहणे.
• उपकरण भविष्यात बिघडल्यास दुरुस्तीसाठी पुन्हा शस्त्रक्रिया करावी लागू शकते.

बरे होण्याचा काळ आणि उपकरण फुगवून-मऊ करण्याचा सराव

बरे होण्याचा काळ इतर पेनाइल इम्प्लांट शस्त्रक्रियेसारखाच असतो, पण विस्तृत सरळ करणे, ग्राफ्टिंग किंवा फायब्रोसिसवर काम केले असल्यास अधिक अस्वस्थता होऊ शकते. सुरुवातीला सूज आणि काळेनिळे डाग अपेक्षित असतात. उपकरण फुगवून-मऊ करण्याचा सराव फक्त शल्यचिकित्सकाची परवानगी मिळाल्यावर सुरू केला जातो. जखम आणि आतील ऊतक पुरेसे भरून येईपर्यंत लैंगिक संबंध टाळले जातात—गुंतागुंत नसलेल्या प्रकरणात साधारण 4–6 आठवडे, तर गुंतागुंतीच्या प्रकरणात अधिक काळ लागू शकतो.

वेगळे ग्राफ्ट न वापरता इम्प्लांट पेरोनीज डिसीजमधील वाकडेपणा कसा सरळ करू शकतो?

इन्फ्लेटेबल इम्प्लांटचे सिलिंडर्स आतून ऊतकांना आधार देतात आणि दोन्ही बाजूंना समान कडकपणा देऊन सौम्य ते मध्यम वाकडेपणा काही प्रमाणात सुधारू शकतात. EAUच्या सध्याच्या मार्गदर्शक सूचनांनुसार इम्प्लांट बसवल्यानंतर साधारण 30 अंशांपेक्षा कमी वाकडेपणा उरल्यास अनेकदा वेगळी दुरुस्ती आवश्यक नसते. अधिक वाकडेपणा राहिल्यास प्रथम मॉडेलिंगचा विचार केला जातो; त्यानंतर निवडक प्रकरणांमध्ये प्लिकेशन किंवा चीर/ग्राफ्टिंग जोडले जाऊ शकते. अशा टप्प्याटप्प्याच्या पद्धतीमुळे सिलिंडर्समुळेच कार्यात्मकदृष्ट्या पुरेसा सरळपणा मिळाला असेल तर अनावश्यक अतिरिक्त शस्त्रक्रिया टाळता येते.

मॉडेलिंग म्हणजे नेमके काय?

सिलिंडर्स पूर्णपणे फुगवल्यानंतर शल्यचिकित्सक उरलेल्या वाकडेपणाच्या विरुद्ध दिशेने लिंगाला नियंत्रित पद्धतीने काही काळ वाकवतो. यामुळे प्लाक आणि कडक व्रण ऊतकांवर ताण पडून वाकडेपणा कमी होऊ शकतो. ही प्रक्रिया भूलखाली आणि प्रोस्थेसिस जागेवर असताना केली जाते. शस्त्रक्रियेनंतर रुग्णाने स्वतः लिंग जोराने वाकवणे म्हणजे मॉडेलिंग नाही. मॉडेलिंगनंतरही कार्यावर परिणाम करणारा वाकडेपणा राहिला तर आकारातील बदल आणि ट्युनिका अल्ब्युजिनियातील दोषाच्या आकारानुसार प्लिकेशन किंवा चीर ± ग्राफ्टिंग जोडले जाऊ शकते.

गंभीर फायब्रोसिसमध्ये अनुभवी समुपदेशन का महत्त्वाचे आहे?

दीर्घकाळचा पेरोनीज डिसीज, पूर्वीचा प्रायापिझम, आधीची इम्प्लांट शस्त्रक्रिया किंवा संसर्ग यामुळे लिंगात दाट फायब्रोसिस होऊ शकतो. अशा वेळी इम्प्लांट बसवण्यासाठी विशेष डायलेटर्स, अरुंद सिलिंडर्स, पर्यायी चिरा किंवा टप्प्याटप्प्याच्या पद्धती लागू शकतात; मूत्रमार्गाला इजा होणे किंवा उपकरण चुकीच्या स्थितीत बसण्याचा धोकाही पहिल्यांदा केलेल्या साध्या इम्प्लांट शस्त्रक्रियेपेक्षा अधिक असतो. गुंतागुंतीच्या फायब्रोसिसमध्ये शस्त्रक्रिया अधिक तांत्रिकदृष्ट्या कठीण असू शकते आणि लांबीबाबतच्या अपेक्षाही साध्या ईडी इम्प्लांटपेक्षा वेगळ्या असतात; हे समुपदेशनात स्पष्टपणे सांगणे आवश्यक आहे.

इम्प्लांट उघडण्यापूर्वीच लांबीबाबत अपेक्षा स्पष्ट करा

पेरोनीज डिसीज आणि दीर्घकाळचा ईडी यामुळे फायब्रोसिस आणि नियमित पूर्ण ताठरता न होण्यामुळे शस्त्रक्रियेपूर्वीच लिंगाची लांबी कमी झालेली असू शकते. शस्त्रक्रियेत सुरक्षितपणे तयार करता येणाऱ्या जागेनुसार प्रोस्थेसिसचा आकार निवडला जातो; तो लांबी वाढवणारे उपकरण नाही. अत्यंत प्रगत निवडक प्रकरणांमध्ये लांबी पुनर्स्थापित करण्याच्या अधिक आक्रमक पद्धती उपलब्ध आहेत, पण त्या अधिक गुंतागुंतीच्या असून गंभीर गुंतागुंतींची शक्यता वाढवू शकतात. बहुतांश पुरुषांसाठी सुरक्षित उद्दिष्ट म्हणजे विश्वासार्ह ताठरता, कार्यासाठी पुरेसा सरळपणा आणि शक्य तितकी वास्तववादी लांबी जपणे.

ग्लॅन्सचे काय होते?

प्रोस्थेसिसचे सिलिंडर्स लिंगातील ऊतकांना आधार देतात, पण ग्लॅन्सला थेट फुगवत नाहीत. त्यामुळे उपकरण पूर्ण ताठ असतानाही काही पुरुषांना ग्लॅन्स लिंगाच्या दांड्यापेक्षा मऊ वाटू शकतो. अनेक रुग्णांत यामुळे लैंगिक संबंधांना अडथळा येत नाही. शस्त्रक्रियेपूर्वी ग्लॅन्सला मिळणारा आधार, संवेदना किंवा डिस्टल वेदना याबद्दल चिंता असेल तर स्पष्ट चर्चा करा, कारण इम्प्लांट लिंगाचा प्रत्येक भाग यांत्रिकदृष्ट्या कडक करतो अशी अपेक्षा चुकीची आहे.

पेरोनीज डिसीजसाठी इम्प्लांट शस्त्रक्रियेपूर्वी काय तयार ठेवावे?

• ताठ अवस्थेतील छायाचित्रे आणि वाकडेपणाची किंवा ताणून मोजलेल्या लिंगाच्या लांबीची पूर्वीची मोजमापे असल्यास आणा.
• ईडीला गोळ्या किंवा इंजेक्शन्सचा किती प्रतिसाद मिळतो ते नोंदवा; उपचारांना प्रतिसाद न देणारा ईडी हा इम्प्लांटच्या निर्णयाचा मुख्य भाग आहे.
• सिलिंडर्स बसवल्यानंतर उरलेल्या वाकडेपणासाठी मॉडेलिंग, प्लिकेशन किंवा ग्राफ्टिंग लागू शकते का यावर चर्चा करा.
• पूर्वीची लिंगाची शस्त्रक्रिया, इंजेक्शन्स, प्रायापिझम किंवा फायब्रोसिस यांची माहिती द्या; त्यामुळे इम्प्लांट बसवणे अधिक गुंतागुंतीचे होऊ शकते.
• लांबीबाबत अपेक्षा स्पष्टपणे सांगा—इम्प्लांट ताठरता परत देतो, पण पेरोनीज डिसीज होण्यापूर्वी आठवणीत असलेली लांबी पुन्हा निर्माण करण्यासाठी तो बनवलेला नाही.

वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (FAQs)

संबंधित वाचन

• पेरोनीज डिसीजसोबत इरेक्टाइल डिसफंक्शन: उपचार पर्याय
• पेरोनीज डिसीज शस्त्रक्रिया: कोणते पर्याय आहेत?
• पेनाइल इम्प्लांट: मॅलियेबल विरुद्ध इन्फ्लेटेबल इम्प्लांट
• पेरोनीज डिसीज बरे होत असताना
• युरोलॉजिस्ट कन्सल्टेशन

संदर्भ

• European Association of Urology. EAU Guidelines on Sexual and Reproductive Health: Penile Curvature. 2026 https://uroweb.org/guidelines/sexual-and-reproductive-health/chapter/penile-curvature
• Nehra A, Alterowitz R, Culkin DJ, et al. Peyronie’s Disease: AUA Guideline. J Urol. 2015;194(3):745-753. doi:10.1016/j.juro.2015.05.098.
• Chierigo F, Fallara G, Tozzi M, et al. Guideline of guidelines: Peyronie’s disease. BJU Int. 2026;137(5):770-782. doi:10.1111/bju.70201.
• Tozzi M, Gobbo A, Fallara G, et al. Erectile dysfunction in patients with Peyronie’s disease treated with different grafts: a systematic review. Sex Med Rev. 2026;14(1):qeaf053. doi:10.1093/sxmrev/qeaf053.