युरोलॉजी सर्जरीनंतर सेक्स
युरोलॉजी सर्जरीनंतर सेक्स पुन्हा सुरू करण्यासाठी सर्वांसाठी एकच सुरक्षित तारीख नसते. लहान एंडोस्कोपिक प्रक्रियेनंतर रक्तस्राव, जळजळ आणि अस्वस्थता कमी झाल्यावर सेक्स शक्य असू शकतो. प्रोस्टेट, ब्लॅडर, युरेथ्रा, पेनिस, स्क्रोटम किंवा मोठ्या पोटाच्या सर्जरीनंतर जखम भरून येण्यासाठी अधिक वेळ लागू शकतो आणि जखम व आतील दुरुस्तीचा भाग सुरक्षितपणे भरून येईपर्यंत सेक्स थांबवावा लागू शकतो. कॅथेटर, नुकतीच केलेली युरेथ्राची दुरुस्ती, पेनाइल छेदाची जखम किंवा लक्षणीय रक्तस्राव असेल, तर सामान्यतः थांबणे योग्य. तुमच्या सर्जनचा त्या प्रक्रियेसाठी खास सल्ला कोणत्याही सर्वसाधारण कालावधीपेक्षा महत्त्वाचा आहे.
प्रत्येक युरोलॉजी सर्जरीनंतर थांबण्याचा कालावधी वेगळा का?
| सर्जरीचा प्रकार | सेक्स पुन्हा कधी सुरू करायचा हे कशावर ठरते |
|---|---|
| लहान सिस्टोस्कोपी/युरेटेरोस्कोपी | मोठी जखम नसल्याने मुख्यतः लघवीचा त्रास, रक्तस्राव आणि स्टेंटची लक्षणे |
| TURP किंवा प्रोस्टेट एंडोस्कोपिक सर्जरी | प्रोस्टेटमधील आतील जखम भरून येणे आणि रक्तस्रावाचा धोका; इजॅक्युलेशनही बदलू शकते |
| युरेथ्रोप्लास्टी | युरेथ्राची दुरुस्ती सुरक्षित ठेवणे, कॅथेटर योजना आणि पेरिनियल/पेनाइल जखम भरून येणे |
| स्क्रोटल किंवा पेनाइल सर्जरी | स्थानिक सूज, जखमेवरील ताण, वेदना आणि नेमकी केलेली दुरुस्ती |
| रॅडिकल प्रोस्टेटेक्टॉमी | पेल्विक जखम भरून येण्यासोबतच कॉन्टिनेन्स आणि इरेक्टाइल कार्य पूर्ववत होण्याचा कालावधी स्वतंत्र आणि अधिक दीर्घ असू शकतो |
म्हणून महत्त्वाचा प्रश्न “युरोलॉजी सर्जरीनंतर किती दिवसांनी?” एवढाच नाही; तर “माझ्या सर्जरीनंतर कोणते टिश्यू भरून येत आहेत आणि सेक्समुळे त्यावर कोणता ताण येऊ शकतो?” हा आहे.
सर्जरीचा प्रकार इतका महत्त्वाचा का आहे?
“युरोलॉजी सर्जरी”मध्ये काही मिनिटांची सिस्टोस्कोपीपासून मोठ्या रिकन्स्ट्रक्शनपर्यंत सर्व काही येते. सेक्समुळे पेल्विक हालचाल, पोटातील दाब आणि जननेंद्रियांचा रक्तपुरवठा वाढतो; त्यामुळे वेगवेगळ्या सर्जरीनंतर भरून येणाऱ्या टिश्यूवर वेगळा ताण येऊ शकतो.
तुमच्या प्रक्रियेसाठी फरक महत्त्वाचा असेल, तर सेक्स आणि मास्टर्बेशन दोन्हीबद्दल स्वतंत्रपणे विचारा.
सिस्टोस्कोपी किंवा युरेटेरोस्कोपीनंतर
अनेक रुग्णांना आराम वाटू लागल्यावर आणि दिसणारा रक्तस्राव/जळजळ कमी झाल्यावर सेक्स पुन्हा सुरू करता येतो. डीजे स्टेंटमुळे कंबरेच्या बाजूला वेदना, वारंवार लघवी किंवा लघवीत रक्त होऊन सेक्स अस्वस्थ वाटू शकतो; पण युरोलॉजिस्टने खास मर्यादा दिली नसेल, तर स्टेंट असणे हे स्वतःहून सेक्सवर पूर्ण बंदी घालत नाही.
स्टेंट काढण्यासाठी बाहेर ठेवलेला धागा असेल, तर ती ओढली जाणार नाही याची काळजी घ्या.
TURP किंवा इतर प्रोस्टेट आउटलेट सर्जरीनंतर
मूत्रमार्गाला भरून येण्यासाठी वेळ लागतो. खूप लवकर इजॅक्युलेशन किंवा जोरदार हालचालीमुळे रक्तस्राव होऊ शकतो. रक्तस्राव आणि बरे होण्याच्या स्थितीनुसार सेक्स कधी सुरू करणे योग्य हे सर्जन सांगेल.
महत्त्वाचे म्हणजे काही प्रोस्टेट प्रक्रियेनंतर इजॅक्युलेशन कायमचे बदलू शकते. रेट्रोग्रेड इजॅक्युलेशनमध्ये सीमेन पेनिसमधून बाहेर येण्याऐवजी ब्लॅडरमध्ये जाते. हे इरेक्टाइल डिसफंक्शनपेक्षा वेगळे आहे.
रॅडिकल प्रोस्टेटेक्टॉमीनंतर
लैंगिक आरोग्य पूर्ववत होणे फक्त जखम भरून येण्यापुरती मर्यादित नसते. नर्व्ह-स्पेअरिंग सर्जरी झाली तरी प्रोस्टेटभोवतीच्या नर्व्हज आणि रक्तवाहिन्यांवर परिणाम झाल्यामुळे इरेक्शन परत येण्यास वेळ लागू शकतो. पेनाइल रिहॅबिलिटेशनबद्दल वेगळी चर्चा केली जाऊ शकते.
सर्जरीनंतरच्या पहिल्या काही आठवड्यांवरून दीर्घकालीन इरेक्टाइल परिणाम ठरवू नका.
युरेथ्रोप्लास्टीनंतर
युरेथ्रल रिकन्स्ट्रक्शनमध्ये दुरुस्तीचा भाग सुरक्षित ठेवून जखम व्यवस्थित भरून येणे आवश्यक असते. कॅथेटर काढल्यानंतरही ठराविक काळ सेक्स आणि मास्टर्बेशन टाळण्याचा सल्ला दिला जातो, कारण इरेक्शन आणि लैंगिक हालचालींमुळे दुरुस्तीच्या भागावर ताण येऊ शकतो. तुमच्या रिकन्स्ट्रक्टिव्ह सर्जनने सांगितलेला नेमका कालावधी पाळा.
पेनाइल किंवा स्क्रोटल सर्जरीनंतर
सर्कम्सिशन, पेनाइल कर्व्हेचर सर्जरी, इम्प्लांट सर्जरी, हायड्रोसील/व्हॅरिकोसील सर्जरी आणि इतर जननेंद्रियांच्या सर्जरींच्या मर्यादा वेगळ्या असतात. छेदाची जखम भरून येईपर्यंत, सूज कमी होईपर्यंत आणि सर्जनने परवानगी देईपर्यंत थांबा.
पेनाइल प्रोस्थेसिस सर्जरीनंतर उपकरण सुरू करण्याची वेळ आणि पहिला वापर सर्जनने दिलेल्या शस्त्रक्रियेनंतरच्या सूचनांनुसार करावा.
किडनी, ब्लॅडर किंवा लॅप्रोस्कोपिक सर्जरीनंतर
जननेंद्रियांवर सर्जरी झाली नसली तरी पोटाची जखम आणि आतील टिश्यू व्यवस्थित भरून येणे महत्त्वाचे असते. नेहमीचे चालणे आणि दैनंदिन हालचाली आरामात होत असतील आणि सर्जनने खास मर्यादा दिलेली नसेल, तर सेक्स हळूहळू पुन्हा सुरू करा.
अजून कॅथेटर असेल तर?
युरोलॉजी सर्जरीनंतर युरेथ्रल कॅथेटर असताना सेक्स सामान्यतः टाळला जातो, जोपर्यंत वैद्यकीय पथकाने स्पष्टपणे वेगळे सांगितले नाही. कॅथेटर ओढला जाऊ शकतो, युरेथ्राला इजा होऊ शकते आणि तो एखाद्या दुरुस्तीच्या भागाचे संरक्षण करत असू शकतो.
कोणती लक्षणे दिसल्यास थांबावे?
सेक्समुळे पुढीलपैकी काही झाले, तर थांबा आणि सल्ला घ्या:
- जास्त रक्तस्राव किंवा रक्ताच्या गाठी.
- तीव्र पेल्विक, कंबरेच्या बाजूला, पेनाइल किंवा स्क्रोटल वेदना.
- जखमेतून रक्तस्राव किंवा जखम उघडणे.
- ताप.
- नवीन लक्षणीय सूज.
बरे होत असताना थोडी तात्पुरती अस्वस्थता होऊ शकते; पण तीव्र लक्षणे “सहन करत पुढे ढकलायची” नसतात.
फर्टिलिटी आणि इजॅक्युलेशनबद्दलचे प्रश्न
सर्जरीपूर्वी पुढील गोष्टींवर परिणाम होऊ शकतो का ते विचारा:
- इजॅक्युलेशनची दिशा किंवा प्रमाण.
- स्पर्म प्रवास.
- टेस्टोस्टेरॉन उत्पादन.
- इरेक्टाइल कार्य.
- नैसर्गिकरित्या मूल होण्याची क्षमता.
हे परिणाम त्या प्रक्रियेसाठी खास असतात आणि मुलांची योजना करणाऱ्या तरुण पुरुषांसाठी विशेष महत्त्वाचे ठरू शकतात.
भावनिक तयारीही महत्त्वाची आहे
जननेंद्रिय, प्रोस्टेट किंवा कॅन्सर सर्जरीनंतर तणाव वाटणे सामान्य आहे. तुम्हाला आरामदायक वाटेल अशा वेगाने जवळीक पुन्हा सुरू करा. लैंगिक आरोग्य पूर्ववत होत असताना जोडीदाराशी संवाद, आश्वासन, पेल्विक-फ्लोअर रिहॅबिलिटेशन किंवा विशेष इरेक्टाइल किंवा सेक्शुअल मेडिसिन उपचारांची गरज पडू शकते.
नेहमी विचारले जाणारे प्रश्न (FAQs)
डीजे स्टेंट असताना सेक्स करू शकतो का?
अनेकदा शारीरिकदृष्ट्या शक्य असते; पण लक्षणे वाढू शकतात आणि बाहेर ठेवलेला स्टेंटचा धागा हलू शकतो. युरोलॉजिस्टचा सल्ला पाळा.
सेक्समुळे शस्त्रक्रियेची जखम उघडू शकते का?
काही प्रक्रियेनंतर खूप लवकर जोरदार हालचाल केल्यास जखम किंवा आतील दुरुस्तीच्या भागावर ताण येऊ शकतो. म्हणून योग्य वेळ प्रक्रियेनुसार ठरवावी लागते.
प्रोस्टेट सर्जरीनंतर इजॅक्युलेशन का बदलते?
काही प्रोस्टेट सर्जरींमुळे सीमेनचा मार्ग बदलतो आणि पुढे येणारे सीमेन कमी किंवा बंद होऊ शकते. रॅडिकल प्रोस्टेटेक्टॉमीमध्ये प्रोस्टेट आणि सिमिनल व्हेसिकल्स काढले जातात, त्यामुळे नंतर सीमेनचे इजॅक्युलेशन होत नाही.
इजॅक्युलेशन न होणे म्हणजे ऑर्गॅझमही होत नाही का?
नेहमीच नाही. ऑर्गॅझम आणि इजॅक्युलेशन या संबंधित पण स्वतंत्र प्रक्रिया आहेत. काही पुरुषांना सीमेन बाहेर न येताही ऑर्गॅझम होऊ शकतो.
संबंधित वाचन
- सर्जरीनंतर कॅथेटरची काळजी
- युरोलॉजी सर्जरीनंतर वेदना
- युरोलॉजी सर्जरीनंतर पुढील तपासणी
- युरोलॉजी सर्जरीनंतर कार्यालयीन काम
- युरोलॉजी सर्जरीनंतरची धोक्याची लक्षणे
- युरोलॉजिस्ट कन्सल्टेशन
संदर्भ
- NHS. Having an operation (surgery): Getting back to normal. Reviewed July 9, 2024 https://www.nhs.uk/tests-and-treatments/having-surgery/recovery/
- National Institute for Health and Care Excellence (NICE). Perioperative care in adults (NG180). Published 2020; minor update July 2025 https://www.nice.org.uk/guidance/ng180