किडनी स्टोनसाठी नेफ्रोस्टॉमी ट्यूब ही पाठीच्या त्वचेतून थेट किडनीत ठेवली जाणारी छोटी ड्रेनेज ट्यूब आहे. स्टोनमुळे युरिन फ्लो ब्लॉक होऊन किडनीचे तातडीने ड्रेनेज आवश्यक असेल, विशेषतः ताप, इन्फेक्शन, तीव्र पेन, हायड्रोनेफ्रोसिस, वाढता क्रिएटिनिन किंवा एकच फंक्शनिंग किडनी असल्यास ती लागू शकते. ही ट्यूब साधारणपणे स्टोन काढत नाही. युरिन ड्रेन करणे, किडनीतील प्रेशर कमी करणे, इन्फेक्शनचा धोका कंट्रोल करणे आणि पुढील यूआरएसएल, आरआयआरएस किंवा पीसीएनएलसाठी रुग्णाला सुरक्षित करणे हा तिचा मुख्य उद्देश असतो.

नेफ्रोस्टॉमी ट्यूब म्हणजे काय?

नेफ्रोस्टॉमी ट्यूब ही पाठीकडून थेट किडनीत ठेवली जाणारी मऊ ट्यूब आहे. तिला पीसीएन ट्यूब किंवा पर्क्युटेनियस नेफ्रोस्टॉमी असेही म्हणतात.

सामान्यतः युरिन किडनीपासून युरेटर नावाच्या अरुंद ट्यूबमधून ब्लॅडरपर्यंत जाते. स्टोनने युरेटर ब्लॉक केला तर युरिन किडनीत अडकू शकते. त्यामुळे पेन, सूज, इन्फेक्शन आणि किडनी फंक्शनची समस्या होऊ शकते.

नेफ्रोस्टॉमी ट्यूब हा ब्लॉकेज बायपास करते. किडनीतील युरिन ट्यूबमधून बाहेरच्या युरिन बॅगमध्ये ड्रेन होते.

याचा अर्थ किडनी काढली आहे असा नाही. बहुतेक स्टोन केसांमध्ये कायमची बॅग लागेल असेही नाही. किडनी स्टोन रुग्णांमध्ये नेफ्रोस्टॉमी ही साधारणपणे तात्पुरती सेफ्टी स्टेप असते.

किडनी स्टोनसाठी नेफ्रोस्टॉमी ट्यूब का ठेवली जाते?

किडनीला तातडीचा किंवा विश्वासार्ह ड्रेनेज आवश्यक असेल तेव्हा नेफ्रोस्टॉमी ट्यूब ठेवली जाते.

सामान्य कारणांमध्ये:

• ताप किंवा युरिन इन्फेक्शनसोबत किडनी स्टोन.
• युरिन ब्लॉकेजमुळे किडनीला सूज म्हणजे हायड्रोनेफ्रोसिस करणारा स्टोन.
• औषधांनीही कमी न होणारा तीव्र पेन.
• वाढता क्रिएटिनिन किंवा बिघडणारे किडनी फंक्शन.
• एकच फंक्शनिंग किडनीमध्ये स्टोन ब्लॉकेज.
• दोन्ही किडनीचा ब्लॉकेज.
• किडनीत पू — ज्याला पायोनेफ्रोसिस म्हणतात.
• ऑब्स्ट्रक्टेड किडनीमुळे झालेला सीव्हिअर इन्फेक्शन किंवा सेप्सिस.
• नंतर प्लॅन केलेली पीसीएनएल सर्जरी लागू शकणारा मोठा स्टोन.
• रुग्णाची स्थिती अशी की ताबडतोब स्टोन रिमूव्हल करणे सुरक्षित नाही.

युरोपियन असोसिएशन ऑफ युरोलॉजीनुसार युरिनरी इन्फेक्शनची चिन्हे असलेली ऑब्स्ट्रक्टेड किडनी किंवा युरिन आउटपुट नसणे ही युरोलॉजिकल इमर्जन्सी आहे. ऑब्स्ट्रक्टिंग स्टोनसोबत सेप्सिस असल्यास युरेटेरल स्टेंटिंग किंवा पर्क्युटेनियस नेफ्रोस्टॉमीने तातडीचे डिकम्प्रेशन सुचवले जाते.

मुख्य कल्पना: आधी ड्रेनेज, स्टोन ट्रीटमेंट नंतर

नेफ्रोस्टॉमी ट्यूब ठेवली तरी स्टोन अजून आतच आहे हे पाहून अनेक रुग्ण गोंधळतात. हे अपेक्षित आहे.

इमर्जन्सी स्टोन ब्लॉकेजमध्ये पहिला उद्देश नेहमी स्टोन काढणे नसतो. पहिला उद्देश किडनी सुरक्षित करणे हा असतो.

साधारण क्रम: ब्लॉक झालेली किडनी -> तातडीचे ड्रेनेज -> अँटिबायोटिक्स आणि स्टॅबिलायझेशन -> युरिन कल्चर कंट्रोल -> डिफिनिटिव्ह स्टोन ट्रीटमेंट.

इन्फेक्शन किंवा सेप्सिस सेटल होईपर्यंत डिफिनिटिव्ह स्टोन रिमूव्हल अनेकदा पुढे ढकलले जाते. यामुळे स्टोन सर्जरीदरम्यान इन्फेक्शन गंभीर होण्याचा धोका कमी होतो.

नेफ्रोस्टॉमी ट्यूब किडनी स्टोन काढते का?

बहुतेक वेळा नाही.

नेफ्रोस्टॉमी ट्यूब युरिन ड्रेन करते. ती साधारणपणे स्टोन तोडत किंवा काढत नाही.

ती खालील प्रकारे मदत करते:

• किडनीतील प्रेशर कमी करते.
• इन्फेक्टेड युरिन किंवा पू ड्रेन करते.
• ताप आणि सेप्सिस कंट्रोल करण्यात मदत करते.
• किडनी फंक्शन प्रोटेक्ट करते.
• अधिक सुरक्षित स्टोन सर्जरी प्लॅन करण्यासाठी वेळ मिळतो.

इमर्जन्सी सेटल झाल्यानंतर यूआरएसएल, आरआयआरएस, पीसीएनएल, मिनी-पीसीएनएल, डीजे स्टेंटिंग किंवा ऑब्झर्वेशन यापैकी काय लागेल हे युरोलॉजिस्ट ठरवतो.

नेफ्रोस्टॉमी ट्यूब vs डीजे स्टेंट: फरक काय?

नेफ्रोस्टॉमी आणि डीजे स्टेंटिंग दोन्ही ब्लॉक झालेल्या किडनीचा ड्रेनेज करू शकतात. फरक त्यांच्या रूटमध्ये आहे.

ईएयू गाइडलाइन्सनुसार युरेटेरल स्टेंट आणि पर्क्युटेनियस नेफ्रोस्टॉमी कॅथेटर्स दोन्ही रेनल कलेक्टिंग सिस्टीमच्या डिकम्प्रेशनसाठी प्रभावी आहेत.

नेफ्रोस्टॉमी की डीजे स्टेंट — कोणते चांगले?

प्रत्येक रुग्णासाठी एकच पर्याय चांगला नसतो. इमर्जन्सी परिस्थितीनुसार सर्वात सुरक्षित ड्रेनेज पर्याय निवडला जातो.

युरोलॉजिस्ट खालील गोष्टींवर निर्णय घेतो:

• इन्फेक्शनची तीव्रता.
• रुग्णाचे ब्लड प्रेशर आणि एकूण स्थिती.
• स्टोनचा आकार आणि जागा.
• हायड्रोनेफ्रोसिसची तीव्रता.
• युरेटर सुरक्षितपणे अॅक्सेस करता येतो का.
• इमर्जन्सी ओटी, अॅनेस्थेशिया आणि इमेजिंग सपोर्टची उपलब्धता.
• प्रेग्नन्सी, ब्लड थिनर्स, किडनी फंक्शन आणि इतर मेडिकल समस्या.

खूप आजारी रुग्णात इन्फेक्टेड ब्लॉक्ड किडनी असल्यास सर्वात जलद आणि सुरक्षित ड्रेनेज पर्याय साधारणपणे पसंत केला जातो.

नेफ्रोस्टॉमी ट्यूब कशी घातली जाते?

नेफ्रोस्टॉमी ट्यूब साधारणपणे युरोलॉजिस्ट किंवा इंटरव्हेन्शनल रेडिओलॉजिस्ट अल्ट्रासाऊंड आणि/किंवा एक्स-रे गाइडन्सने ठेवतो.

सामान्य स्टेप्स:

1. तुम्ही पोटावर झोपता किंवा थोडे एका बाजूला वळता.
2. पाठ अँटिसेप्टिक सोल्युशनने साफ केली जाते.
3. त्वचा आणि खोल टिश्यूज बधिर करण्यासाठी लोकल अॅनेस्थेशिया दिला जातो.
4. लहान सुई गाइड करून किडनीत नेली जाते.
5. गाइडवायर पास केला जातो.
6. मऊ ड्रेनेज ट्यूब किडनीत ठेवली जाते.
7. ट्यूब त्वचेला सुरक्षितपणे फिक्स केली जाते.
8. ट्यूब युरिन बॅगला जोडली जाते.

काही रुग्णांना सेडेशन दिले जाऊ शकते. खूप आजारी रुग्णांना मॉनिटरिंग, आयव्ही फ्लुइड्स, अँटिबायोटिक्स आणि कधी कधी आयसीयू केअर लागू शकते.

नेफ्रोस्टॉमी ट्यूब ठेवणे वेदनादायक असते का?

प्रोसीजरदरम्यान प्रेशर, ओढल्यासारखे किंवा डिस्कम्फर्ट जाणवू शकते. लोकल अॅनेस्थेशियामुळे पेन कमी होते.

ट्यूब ठेवल्यानंतर हलकी पाठदुखी किंवा सोअरनेस कॉमन आहे आणि साधारणपणे सुधारतो. वाढता तीव्र पेन, ताप, जास्त ब्लीडिंग किंवा युरिन ड्रेनेज न होणे तातडीने तपासले पाहिजे.

नेफ्रोस्टॉमीनंतर काय नॉर्मल असू शकते?

काही लक्षणे अपेक्षित असू शकतात:

• ट्यूबच्या जागी हलका पेन.
• युरिन बॅगमध्ये थोडे रक्त मिसळलेले दिसणे.
• बाहेरच्या बॅगमध्ये युरिन ड्रेन होणे.
• हालचालीवेळी हलकी ओढ जाणवणे.
• ट्यूबच्या जागी ड्रेसिंग.
• ट्यूब ओढली जाऊ नये म्हणून झोपताना काळजी घ्यावी लागणे.

नेफ्रोस्टॉमीनंतर युरिनमध्ये थोडे रक्त दिसू शकते, पण जास्त किंवा सतत ब्लीडिंगसाठी तातडीचे मेडिकल रिव्ह्यू आवश्यक आहे. एनएचएस गाइडन्सनुसार नेफ्रोस्टॉमी ट्यूब सुरक्षित फिक्स, किंक न झालेली आणि नीट ड्रेन होत आहे याची काळजी घ्या.

घरी नेफ्रोस्टॉमी ट्यूबची काळजी कशी घ्यावी?

डिस्चार्जपूर्वी हॉस्पिटल टीमने ट्यूब आणि बॅग केअर शिकवली पाहिजे. ट्यूबचा प्रकार आणि लोकल प्रोटोकॉल वेगळे असू शकतात, त्यामुळे त्यांनी दिलेल्या विशिष्ट सूचना पाळा.

सामान्य केअर टिप्स:

• युरिन बॅग किडनीच्या लेव्हलखाली ठेवा.
• ट्यूब किंक, ट्विस्ट किंवा ओढली जाऊ देऊ नका.
• बॅग खूप भरायच्या आधी रिकामी करा.
• ट्यूब सुरक्षितपणे फिक्स ठेवा.
• ड्रेसिंग स्वच्छ आणि कोरडे ठेवा.
• ट्यूब किंवा बॅगला हात लावण्यापूर्वी आणि नंतर हात धुवा.
• ट्यूब ओढू, कापू किंवा स्वतः काढू नका.
• डॉक्टर किंवा नर्सने ट्रेनिंग दिले नसेल तर ट्यूब फ्लश करू नका.
• डॉक्टरांनी सांगितल्याशिवाय ट्यूबच्या जागेजवळ पावडर, तेल किंवा क्रीम लावू नका.
• अँटिबायोटिक्स आणि इतर औषधे प्रिस्क्रिप्शनप्रमाणेच घ्या.
• सांगितलेल्या दिवशी फॉलो-अप करा.

आंघोळ, झोप आणि हालचाल

बहुतेक रुग्ण नेफ्रोस्टॉमी ट्यूबसोबत काळजीपूर्वक चालू शकतात.

प्रॅक्टिकल टिप्स:

• डॉक्टरांनी आंघोळीची परवानगी देईपर्यंत स्पंज बाथला प्राधान्य द्या.
• बाथटबमध्ये ट्यूबची जागा भिजवू नका.
• स्विमिंग टाळा.
• ड्रेसिंग कोरडे ठेवा.
• सैल कपडे घाला.
• आरामदायक वाटत असल्यास विरुद्ध बाजूवर झोपा.
• झोपताना युरिन बॅगला योग्य सपोर्ट द्या.
• अचानक वळणे, जास्त वाकणे किंवा ट्यूब ओढली जाणे टाळा.
• क्लिअरन्स मिळेपर्यंत जड वजन, जिम वर्कआउट्स, सायकलिंग आणि कॉन्टॅक्ट स्पोर्ट्स टाळा.

कामावर परतण्याची वेळ पेन, इन्फेक्शन स्टेटस, कामाचा प्रकार आणि पुढील स्टोन प्रोसीजरवर अवलंबून असते. डेस्क वर्क फिजिकल लेबरपेक्षा लवकर शक्य होऊ शकते.

नॉर्मल पॅसेजमधून अजूनही लघवी होत असेल तर?

हे होऊ शकते.

फक्त एका किडनीत नेफ्रोस्टॉमी असेल तर दुसरी किडनी युरिन ब्लॅडरमध्ये नॉर्मल ड्रेन करू शकते. त्यामुळे नॉर्मल पॅसेजमधून लघवी होऊ शकते आणि त्याच वेळी नेफ्रोस्टॉमी बॅगमध्येही युरिन दिसू शकते.

स्टोन ब्लॉकेज पार्टियल असेल तर प्रभावित किडनीतील काही युरिनही ब्लॅडरमध्ये जाऊ शकते.

बॅगमध्ये युरिन येणे बंद झाले तर काय करावे?

याकडे लक्ष देणे आवश्यक आहे.

संभाव्य कारणे:

• ट्यूब किंक होणे.
• बॅग पूर्ण भरलेली किंवा चुकीच्या पोझिशनमध्ये असणे.
• ट्यूब ब्लॉकेज.
• ब्लड क्लॉट किंवा डेब्री.
• ट्यूब डिस्प्लेसमेंट.
• डिहायड्रेशन.
• आजारामुळे किडनी पुरेसे युरिन तयार न करणे.

सर्वप्रथम ट्यूब किंक झाली नाही आणि बॅग किडनीच्या लेव्हलखाली आहे याची खात्री करा. ड्रेनेज पुन्हा सुरू झाला नाही किंवा पेन/ताप झाला तर ट्रीटिंग हॉस्पिटलशी तातडीने संपर्क करा.

नेफ्रोस्टॉमी ट्यूबच्या भोवती युरिन लीक होऊ शकतो का?

कधीतरी थोडा ओलावा होऊ शकतो, पण सतत लीक नॉर्मल नाही.

ट्यूबभोवती लीक याचा अर्थ असू शकतो:

• ट्यूब ब्लॉकेज.
• ट्यूब डिस्प्लेसमेंट.
• ड्रेनेज ट्यूब किंक होणे.
• बॅग नीट ड्रेन न होणे.
• किडनीमध्ये जास्त प्रेशर.

ट्यूबभोवती युरिन लीक होत असेल आणि बॅग नीट भरत नसेल तर मेडिकल मदत घ्या.

नेफ्रोस्टॉमीनंतर स्टोनचे पुढे काय होते?

ताप, इन्फेक्शन, किडनी फंक्शन आणि पेन कंट्रोल झाल्यानंतर युरोलॉजिस्ट डिफिनिटिव्ह स्टोन ट्रीटमेंट प्लॅन करतो.

मुख्य पर्याय:

यूआरएसएल

यूआरएसएल म्हणजे युरेटेरिक स्टोनसाठी युरेटेरोस्कोपी. युरेटरमध्ये अडकलेल्या स्टोनसाठी ती नेहमी वापरली जाते. छोटा स्कोप युरिन पॅसेजमधून नेला जातो आणि स्टोन काढला किंवा लेझरने तोडला जाऊ शकतो.

आरआयआरएस

आरआयआरएस म्हणजे रेट्रोग्रेड इंट्रारेनल सर्जरी. निवडक किडनी स्टोनसाठी ती वापरली जाते. फ्लेक्सिबल स्कोप युरिन पॅसेजमधून किडनीत नेऊन स्टोन लेझरने डस्ट केला जातो.

पीसीएनएल किंवा मिनी-पीसीएनएल

पीसीएनएल म्हणजे पर्क्युटेनियस नेफ्रोलिथोटॉमी. मोठे किंवा कॉम्प्लेक्स किडनी स्टोनसाठी वापरली जाते. पाठीकडून किडनीत छोटा ट्रॅक तयार करून स्टोन काढला जातो. एनआयडीडीकेनुसार पीसीएनएलमध्ये छोट्या बॅक इन्सिजनमधून नेफ्रोस्कोप थेट किडनीत नेऊन स्टोन शोधून काढला जातो.

डीजे स्टेंट प्लेसमेंट

कधी कधी युरेटर बरा होत असताना आतून ड्रेनेज चालू ठेवण्यासाठी नंतर डीजे स्टेंट ठेवला जातो.

निवडक केसांमध्ये ऑब्झर्वेशन

इमर्जन्सी सेटल झाल्यानंतर काळजीपूर्वक निवडलेल्या लहान स्टोनमध्ये ऑब्झर्वेशन किंवा मेडिकल एक्सपल्सिव्ह थेरपीचा विचार केला जाऊ शकतो. हे स्टोनचा आकार, लोकेशन, इन्फेक्शन स्टेटस, लक्षणे आणि किडनी फंक्शनवर अवलंबून असते.

नेफ्रोस्टॉमी ट्यूब किती दिवस राहते?

एक ठरलेला कालावधी नसतो.

किडनी स्टोन रुग्णात नेफ्रोस्टॉमी ट्यूब खालील गोष्टी होईपर्यंत राहू शकते:

• इन्फेक्शन सेटल होणे.
• ताप कमी होणे.
• युरिन कल्चर कंट्रोलमध्ये येते.
• क्रिएटिनिन सुधारते.
• किडनीचा ड्रेनेज सुरक्षित होणे.
• डिफिनिटिव्ह स्टोन सर्जरी पूर्ण होणे.
• डीजे स्टेंट किंवा दुसरा ड्रेनेज रूट तयार होणे.

काही रुग्णांना ट्यूब काही दिवस लागते, तर काहींना काही आठवडे. अधिक काळ ठेवायची असल्यास हॉस्पिटल प्रोटोकॉलनुसार ट्यूब चेंज लागू शकतो.

फॉलो-अप चुकवू नका. ब्लॉक झालेली किंवा विसरलेली नेफ्रोस्टॉमी ट्यूब इन्फेक्शन, लीक, पेन किंवा किडनी फंक्शनची समस्या करू शकते.

नेफ्रोस्टॉमी ट्यूब म्हणजे किडनी फेल्युअर आहे का?

नेहमीच नाही.

नेफ्रोस्टॉमी ट्यूब म्हणजे किडनीला ड्रेनेजची गरज आहे. अनेक स्टोन रुग्णांमध्ये वेळेत ऑब्स्ट्रक्शन दूर केल्यास किडनी फंक्शन सुधारते.

पण ब्लॉकेज, इन्फेक्शन किंवा किडनी फंक्शन अॅबनॉर्मॅलिटी गंभीर असेल तर फॉलो-अप ब्लड टेस्ट्स आणि इमेजिंग महत्त्वाचे आहेत.

नेफ्रोस्टॉमी ट्यूब घरी काढता येते का?

नाही.

ट्यूब स्वतः काढू नका. युरोलॉजिस्टने ड्रेनेजची गरज संपली आहे हे कन्फर्म केल्यानंतर प्रशिक्षित हेल्थकेअर प्रोफेशनलने ती काढावी.

रिमूव्हल टाइमिंग खालील गोष्टींवर अवलंबून असते:

• स्टोन ट्रीटमेंट स्टेटस.
• इन्फेक्शन कंट्रोल.
• किडनीची सूज.
• युरिन ड्रेनेज रूट.
• फॉलो-अप इमेजिंग.
• किडनी फंक्शन.

किडनी स्टोन ड्रेनेजसाठी युरोलॉजी इव्हॅल्युएशन कधी घ्यावे?

किडनी स्टोनसोबत ताप, हायड्रोनेफ्रोसिस, तीव्र पेन, वाढता क्रिएटिनिन, किडनीमध्ये पू किंवा आधीच नेफ्रोस्टॉमी ट्यूब असेल तर वेळेत युरोलॉजी रिव्ह्यू महत्त्वाचा आहे.

सर्व रिपोर्ट्स, डिस्चार्ज पेपर्स आणि ट्यूब-संबंधित माहिती घेऊन युरोलॉजिस्टकडे सुरक्षित पुढील प्लॅनिंगसाठी जा.

नेफ्रोस्टॉमी ट्यूबला अंतिम उपाय समजू नका. किडनीचा ड्रेनेज झाला असला तरी स्टोनसाठी स्पष्ट पुढील ट्रीटमेंट प्लॅन आवश्यक असतो.

कन्सल्टेशनसाठी काय आणावे?

सोबत आणा:

• यूएसजी केयूबी रिपोर्ट.
• केले असल्यास सीटी केयूबी इमेजेस आणि रिपोर्ट.
• युरिन रुटीन रिपोर्ट.
• युरिन कल्चर आणि सेन्सिटिव्हिटी रिपोर्ट.
• सीरम क्रिएटिनिन आणि किडनी फंक्शन टेस्ट्स.
• उपलब्ध असल्यास सीबीसी आणि इन्फेक्शन मार्कर्स.
• हॉस्पिटल डिस्चार्ज समरी.
• नेफ्रोस्टॉमी इन्सर्शन नोट.
• नेफ्रोस्टॉमी प्लेसमेंटची तारीख आणि साइड.
• सध्याची अँटिबायोटिक्स आणि पेन मेडिसिन्स.
• डायबेटीस, बीपी आणि ब्लड थिनर औषधांची यादी.
• अॅलर्जी हिस्ट्री.
• असल्यास आधीच्या स्टोन सर्जरीचे रेकॉर्ड्स.

युरोलॉजिस्टला विचारायचे प्रश्न

• माझ्या केसात नेफ्रोस्टॉमी ट्यूब का लागली?
• माझे इन्फेक्शन आता कंट्रोलमध्ये आहे का?
• माझ्या किडनीचा ड्रेनेज नीट होत आहे का?
• स्टोन नेमका कुठे आहे?
• मला यूआरएसएल, आरआयआरएस, पीसीएनएल किंवा मिनी-पीसीएनएल लागेल का?
• नेफ्रोस्टॉमी ट्यूब कधी काढता येईल?
• मला डीजे स्टेंट लागेल का?
• ट्यूबमधून ड्रेनेज बंद झाले तर काय करावे?
• पुढील स्टोन कसे टाळू शकतो?

एफएक्यूज

संबंधित वाचन

• युरिन इन्फेक्शनसोबत स्टोन: तो धोकादायक का ठरू शकतो
• हायड्रोनेफ्रोसिससोबत स्टोन: त्याचा अर्थ काय?
• इन्फेक्टेड किडनी स्टोनसाठी इमर्जन्सी डीजे स्टेंटिंग
• किडनी स्टोनसाठी डीजे स्टेंट: का ठेवला जातो?
• किडनी स्टोनसाठी मिनी-पीसीएनएल सर्जरी
• किडनी स्टोन ट्रीटमेंट

संदर्भ

• 1. European Association of Urology. EAU Guidelines on Urolithiasis https://uroweb.org/guidelines/urolithiasis/chapter/guidelines
• 2. American Urological Association. Kidney Stones: Surgical Management Guideline https://www.auanet.org/guidelines-and-quality/guidelines/surgical-management-of-kidney-and-ureteral-stones
• 3. National Institute of Diabetes and Digestive and Kidney Diseases. Treatment for Kidney Stones https://www.niddk.nih.gov/health-information/urologic-diseases/kidney-stones/treatment
• 4. Milton Keynes University Hospital NHS. Nephrostomy Tube Insertion and Care https://www.mkuh.nhs.uk/patient-information-leaflet/nephrostomy-tube-insertion-and-care
• 5. NHS Scotland Right Decisions. Nephrostomy Guidelines https://www.rightdecisions.scot.nhs.uk/tam-treatments-and-medicines-nhs-highland/therapeutic-guidelines/urology/nephrostomy-guidelines/