प्रोस्टेट वाढीमुळे वारंवार लघवी अडणे, सतत कॅथेटरची गरज, पुन्हा पुन्हा युरिन इन्फेक्शन, ब्लॅडर स्टोन, प्रोस्टेटमधून रक्तस्राव होऊन लघवीत रक्त येणे, किडनीला सूज, किडनीच्या कार्यावर परिणाम किंवा औषधांनी न सुधारणारी तीव्र लक्षणे निर्माण झाली तर शस्त्रक्रिया आवश्यक ठरू शकते. प्रत्येक वाढलेल्या प्रोस्टेटसाठी शस्त्रक्रिया करावी लागते असे नाही. अनेक पुरुषांना जीवनशैलीतील बदल आणि औषधांनी फायदा होतो. पण अडथळ्यामुळे मूत्राशय, किडनी, झोप, कॅथेटरवरील अवलंबित्व किंवा जीवनमानावर लक्षणीय परिणाम होत असेल तर शस्त्रक्रिया हा अधिक चांगला दीर्घकालीन पर्याय ठरू शकतो. निर्णय लक्षणे, लघवीचा प्रवाह, रेसिड्युअल युरिन, प्रोस्टेटचा आकार, किडनीचे कार्य आणि रुग्णाच्या प्राधान्यांवर आधारित असावा.

वाढलेल्या प्रोस्टेटची शस्त्रक्रिया म्हणजे नेमके काय?

वाढलेले प्रोस्टेट सहसा बिनाइन प्रोस्टॅटिक हायपरप्लेशिया, म्हणजे बीपीएच, मुळे असते. बिनाइन म्हणजे कॅन्सर नसलेले. पण कॅन्सर नसतानाही वाढलेले प्रोस्टेट लघवीच्या मार्गाभोवती दबाव निर्माण करून ब्लॅडर आउटलेट अरुंद करू शकते.

बीपीएचसाठीच्या शस्त्रक्रियेत सहसा संपूर्ण प्रोस्टेट काढले जात नाही. ती प्रोस्टेट कॅन्सरसाठी केली जाणाऱ्या शस्त्रक्रियेपेक्षा वेगळी आहे. बीपीएच शस्त्रक्रियेत अडथळा निर्माण करणाऱ्या प्रोस्टेटच्या आतील भागाला कापून, शेव्ह करून, वाफवून किंवा उघडून लघवीचा मार्ग मोकळा केला जातो.

उद्दिष्टे अशी असतात:

• लघवीचा प्रवाह सुधारणे.
• लघवी करताना जोर लावण्याची गरज कमी करणे.
• मूत्राशय अधिक चांगले रिकामे होण्यास मदत करणे.
• वारंवार कॅथेटर लागण्याची गरज कमी करणे.
• अडथळ्यामुळे होणाऱ्या गुंतागुंती टाळणे.
• झोप आणि दैनंदिन आराम सुधारणे.

प्रोस्टेट वाढीसाठीच्या बहुतेक शस्त्रक्रिया नियोजित असतात. युरिनरी रिटेन्शन, तीव्र इन्फेक्शन, किडनीवर दाब किंवा इतर तातडीची गुंतागुंत नसल्यास त्या सहसा आपत्कालीन शस्त्रक्रिया नसतात.

शस्त्रक्रियेची ठोस कारणे आणि तुलनेने ऐच्छिक कारणे

शस्त्रक्रियेचा निर्णय समजून घेण्याची ही सर्वात महत्त्वाची पद्धत आहे.

AUA, EAU आणि NICE मार्गदर्शक सूचनांनुसार औषधांनी न सुटणारे युरिनरी रिटेन्शन, वारंवार इन्फेक्शन, ब्लॅडर स्टोन, बीपीएचमुळे वारंवार रक्तस्राव, किडनीवरील परिणाम किंवा योग्य जीवनशैली व औषधोपचारांनंतरही तीव्र लक्षणे कायम राहणे अशा परिस्थितीत शस्त्रक्रियेचा विचार करावा.

वाढलेल्या प्रोस्टेटची शस्त्रक्रिया स्पष्टपणे कधी आवश्यक असते?

वारंवार लघवी पूर्ण अडणे

अचानक लघवी पूर्ण बंद होण्याला अक्यूट युरिनरी रिटेन्शन म्हणतात. त्यामुळे खालच्या पोटात तीव्र वेदना होऊ शकतात आणि सहसा तातडीने कॅथेटर घालावा लागतो. रिटेन्शन वारंवार होत असेल किंवा कॅथेटर काढल्यानंतर औषधे असूनही लघवी होत नसेल तर शस्त्रक्रिया बहुतेकदा सुचवली जाते. अशा वेळी यांत्रिक अडथळा इतका जास्त असू शकतो की फक्त गोळ्या पुरेशा पडत नाहीत.

दीर्घकाळ कॅथेटरवर अवलंबून राहणे

काही पुरुषांमध्ये वारंवार “ट्रायल विथआउट कॅथेटर” अपयशी ठरल्यामुळे कॅथेटर दीर्घकाळ ठेवावा लागतो. तात्पुरता कॅथेटर उपयोगी असतो; पण दीर्घकाळ त्यावर अवलंबून राहिल्यास आराम, स्वाभिमान, हालचाल आणि इन्फेक्शनच्या धोक्यावर परिणाम होऊ शकतो. मुख्य कारण प्रोस्टेटचा अडथळा असल्याचे तपासणीत दिसल्यास शस्त्रक्रियेमुळे कॅथेटरमुक्त लघवी शक्य होऊ शकते. मात्र ब्लॅडरचा स्नायू खूपच कमकुवत झाला असेल तर अडथळा काढूनही लघवी पूर्णपणे पूर्ववत होईलच असे नाही, हे युरोलॉजिस्ट आधी स्पष्ट करू शकतात.

लघवीनंतर ब्लॅडरमध्ये जास्त रेसिड्युअल युरिन राहणे

रेसिड्युअल युरिन म्हणजे लघवी झाल्यानंतरही ब्लॅडरमध्ये उरलेली लघवी. थोडे प्रमाण नेहमीच महत्त्वाचे नसते; पण जास्त किंवा वाढत जाणारे रेसिड्युअल युरिन म्हणजे ब्लॅडर नीट रिकामे होत नाही. त्यामुळे वारंवार युरिन इन्फेक्शन, ब्लॅडर स्टोन, ओव्हरफ्लोमुळे लघवी गळणे, ब्लॅडरचा स्नायू अधिक कमकुवत होणे आणि गंभीर अवस्थेत किडनीवर बॅक-प्रेशर येऊ शकतो. रेसिड्युअल युरिनचे कारण प्रोस्टेटचा अडथळा असेल आणि त्यातून लक्षणे किंवा धोका निर्माण होत असेल तर शस्त्रक्रिया सुचवली जाऊ शकते.

वारंवार युरिनरी ट्रॅक्ट इन्फेक्शन

पुरुषांमध्ये पुन्हा पुन्हा युरिन इन्फेक्शन होत असल्यास योग्य तपासणी आवश्यक आहे. प्रोस्टेटच्या अडथळ्यामुळे ब्लॅडरमध्ये लघवी साचून राहिली तर बॅक्टेरिया वाढण्यास अनुकूल परिस्थिती निर्माण होते. अशावेळी वारंवार फक्त अँटिबायोटिक्स देणे पुरेसे नसते; मूळ अडथळ्यावर उपचार करणे आवश्यक असते. कारण बीपीएच असल्यास शस्त्रक्रियेमुळे अडथळ्याशी संबंधित पुढील इन्फेक्शन्सचा धोका कमी होऊ शकतो.

ब्लॅडर स्टोन

ब्लॅडर पूर्ण रिकामे न झाल्यास स्टोन तयार होऊ शकतात. ब्लॅडर स्टोनसोबत प्रोस्टेटचा अडथळा असेल तर स्टोन आणि प्रोस्टेटची समस्या एकाच वेळी किंवा नियोजित क्रमाने हाताळावी लागते. फक्त स्टोन काढून अडथळा न सोडवल्यास समस्या पुन्हा होऊ शकते.

प्रोस्टेट वाढीमुळे लघवीत रक्त

लघवीत दिसणारे रक्त “फक्त प्रोस्टेटमुळे आहे” असे कधीही गृहित धरू नये. स्टोन, इन्फेक्शन, किडनीचे आजार, ब्लॅडर कॅन्सर, प्रोस्टेट कॅन्सर आणि इतर कारणांसाठी तपासणी आवश्यक असते. तपासणीत रक्तस्राव बीपीएचमुळेच असल्याचे निश्चित झाले आणि तो वारंवार होत असेल किंवा औषधांनी नियंत्रणात येत नसेल तर प्रोस्टेट शस्त्रक्रियेचा विचार केला जाऊ शकतो.

किडनीला सूज किंवा किडनीच्या कार्यावर परिणाम

दीर्घकाळ तीव्र प्रोस्टेट अडथळा राहिल्यास युरिनरी सिस्टीममध्ये बॅक-प्रेशर निर्माण होऊ शकतो. यामुळे हायड्रोनेफ्रोसिस, म्हणजे किडनीला सूज, आणि कधी क्रिएटिनिन वाढू शकतो. तपासणी उशिरा न करण्याचे हे महत्त्वाचे कारण आहे. अशावेळी शस्त्रक्रिया फक्त आरामासाठी नसते; किडनीचे कार्य जपण्यासाठीही आवश्यक ठरू शकते.

औषधांनंतरही तीव्र लक्षणे

काही पुरुषांमध्ये धोकादायक गुंतागुंत नसते, पण जीवनमानावर मोठा परिणाम होतो. रात्री अनेकदा उठावे लागते, लघवीसाठी जोर लावावा लागतो, प्रवास करणे कठीण होते किंवा सतत शौचालय शोधण्याची चिंता राहते. जीवनशैलीतील बदल आणि औषधांनी फायदा न झाल्यास, दुष्परिणाम असह्य असल्यास किंवा औषधे योग्य नसल्यास शस्त्रक्रिया हा योग्य पर्याय ठरू शकतो.

औषधांपेक्षा शस्त्रक्रिया कधी चांगली?

मध्यम लक्षणांसाठी औषधे अनेकदा पहिली पायरी असतात. पण पुढील परिस्थितीत शस्त्रक्रिया अधिक योग्य ठरू शकते:

युरोलॉजिस्टला भेटण्यास प्रवृत्त करणारी लक्षणे

पुढीलपैकी काही असल्यास जास्त काळ थांबू नका:

• लघवीची धार कमी.
• लघवी करताना जोर लावावा लागणे.
• लघवीची धार सुरू-थांबणे.
• ब्लॅडरमध्ये लघवी उरल्यासारखे वाटणे.
• रात्री अनेकदा लघवीसाठी उठावे लागणे.
• अचानक तीव्र लघवी लागणे.
• शौचालयापर्यंत पोहोचण्यापूर्वी लघवी गळणे.
• पुन्हा पुन्हा लघवी करताना जळजळ.
• लघवीत रक्त.
• वेदनेसह लघवी पूर्ण बंद होणे.
• कॅथेटर घालावा लागणे.

एक उपयोगी नियम असा: लक्षणे रुग्ण किती त्रस्त आहे ते सांगतात; तपासण्या भविष्यातील धोका सांगतात. दोन्ही महत्त्वाचे आहेत.

प्रोस्टेट शस्त्रक्रियेचा निर्णय घेण्यापूर्वी कोणत्या तपासण्या?

युरोलॉजिस्ट पुढील तपासण्यांचा सल्ला देऊ शकतात:

• युरिन रूटीन आणि युरिन कल्चर.
• सिरम क्रिएटिनिन आणि किडनीच्या कार्याची तपासणी्स.
• योग्य परिस्थितीत PSA तपासणी.
• प्रोस्टेटचा आकार आणि पोस्ट-वॉइड रेसिड्युअल युरिनसह अल्ट्रासाऊंड KUB.
• लघवीचा वेग मोजण्यासाठी युरोफ्लोमेट्री.
• डिजिटल रेक्टल एक्झामिनेशन.
• लघवीत रक्त, वारंवार इन्फेक्शन, वेदना, तीव्र लक्षणे किंवा स्ट्रिक्चर/ब्लॅडर आजाराचा संशय असल्यास सिस्टोस्कोपी.
• विशेषतः ब्लॅडरचा स्नायू कमकुवत असल्याचा संशय असल्यास निवडक रुग्णांमध्ये युरोडायनॅमिक स्टडी.

या तपासण्यांनी तीन महत्त्वाच्या प्रश्नांची उत्तरे मिळतात:

1. प्रोस्टेटमुळे खरोखर लघवीच्या प्रवाहात अडथळा आहे का?
2. ब्लॅडर किंवा किडनीवर परिणाम सुरू झाला आहे का?
3. कोणती शस्त्रक्रिया सर्वात योग्य आहे?

वाढलेल्या प्रोस्टेटसाठी शस्त्रक्रियेचे प्रकार

TURP

TURP म्हणजे ट्रान्सयुरेथ्रल रिसेक्शन ऑफ द प्रोस्टेट. बीपीएचसाठी ही सामान्य एंडोस्कोपिक शस्त्रक्रिया आहे. लघवीच्या मार्गातून स्कोप टाकून आतून अडथळा निर्माण करणारे प्रोस्टेटचे ऊतक शेव्ह करून काढले जाते.

बायपोलर TURP

बायपोलर TURP ही TURPची आधुनिक पद्धत असून त्यात सलाईन इरिगेशन वापरले जाते. जुन्या मोनोपोलर TURPच्या तुलनेत द्रवाशी संबंधित काही धोके कमी होऊ शकतात आणि ही पद्धत मोठ्या प्रमाणात वापरली जाते.

HoLEP

HoLEP म्हणजे होल्मियम लेझर एन्युक्लिएशन ऑफ द प्रोस्टेट. लेझरने अडथळा निर्माण करणाऱ्या प्रोस्टेटच्या आतील भागाला वेगळे करून काढले जाते. मोठ्या प्रोस्टेटमध्ये ही विशेषतः उपयुक्त पद्धत आहे आणि आवश्यक कौशल्य व उपकरणे उपलब्ध असतील तर प्रभावी पर्याय ठरू शकते.

सिंपल प्रोस्टेटेक्टॉमी

अत्यंत मोठ्या प्रोस्टेटमध्ये ओपन, लॅप्रोस्कोपिक किंवा रोबोटिक सिंपल प्रोस्टेटेक्टॉमीचा विचार केला जाऊ शकतो. यात प्रोस्टेटचा वाढलेला आतील भाग काढला जातो; संपूर्ण प्रोस्टेट ग्रंथी नाही.

योग्य शस्त्रक्रिया युरोलॉजिस्ट कशी निवडतात?

निवड फक्त एका घटकावर होत नाही. युरोलॉजिस्ट पुढील बाबींचा विचार करतात:

• प्रोस्टेटचा आकार.
• प्रोस्टेटचा आकारमानाचा नमुना आणि मिडियन लोब.
• लघवीच्या प्रवाहाचा वेग.
• रेसिड्युअल युरिन.
• ब्लॅडरची ताकद.
• रक्तस्रावाचा धोका.
• ब्लड थिनर औषधे.
• हृदय, फुफ्फुसे आणि अॅनेस्थेशियासाठी वैद्यकीय योग्यता.
• डायबेटीस आणि इन्फेक्शनचा धोका.
• लैंगिक प्राधान्ये—विशेषतः इजॅक्युलेशन.
• उपकरणांची उपलब्धता.
• त्या प्रक्रियेतील सर्जनचा अनुभव.

उदाहरणार्थ, खूप मोठ्या प्रोस्टेटमध्ये स्टँडर्ड TURPपेक्षा HoLEP किंवा सिंपल प्रोस्टेटेक्टॉमी अधिक योग्य ठरू शकते. ब्लड थिनर्स घेणाऱ्या पुरुषामध्ये कार्डिओलॉजीच्या सल्ल्याने काळजीपूर्वक योजना आवश्यक असू शकते. ब्लॅडरचा स्नायू कमकुवत असल्याचा संशय असेल तर अडथळा काढल्यावरही ब्लॅडरचे कार्य फक्त काही प्रमाणातच सुधारू शकते, हे आधी समजावून सांगावे लागते.

शस्त्रक्रियेपूर्वी वैद्यकीय वैद्यकीय योग्यता

प्रोस्टेट शस्त्रक्रियेपूर्वी वयस्क रुग्ण किंवा डायबेटीस, उच्च BP, हृदयविकार, किडनीचा आजार किंवा ब्लड थिनर घेणाऱ्या रुग्णांना अतिरिक्त वैद्यकीय योग्यता तपासणी लागू शकते.

यामध्ये पुढील गोष्टी असू शकतात:

• CBC, क्रिएटिनिन, इलेक्ट्रोलाइट्स आणि युरिन कल्चर.
• ECG.
• गरजेनुसार छातीची तपासणी.
• अॅनेस्थेशिया वैद्यकीय योग्यता.
• फिजिशियन किंवा कार्डिओलॉजी मत.
• ब्लड थिनरची योजना.
• शुगर आणि BPचे योग्य नियंत्रण.

या नियोजनामुळे टाळता येण्यासारखे धोके कमी होतात आणि सर्वात सुरक्षित प्रक्रिया निवडण्यास मदत होते.

अॅनेस्थेशिया, रुग्णालयात राहण्याचा कालावधी आणि कॅथेटर

बहुतेक प्रोस्टेट शस्त्रक्रिया रुग्णाची वैद्यकीय योग्यता आणि प्रक्रियेच्या प्रकारानुसार स्पायनल किंवा जनरल अॅनेस्थेशियाखाली केल्या जातात.

शस्त्रक्रियेनंतर लघवीचा निचरा आणि गरज पडल्यास ब्लॅडर इरिगेशनसाठी सहसा युरिनरी कॅथेटर ठेवला जातो. रुग्णालयात किती दिवस राहावे लागेल हे बदलते; TURP किंवा लेझर शस्त्रक्रियेनंतर अनेक रुग्ण 1-3 दिवस राहतात. मोठे प्रोस्टेट, रक्तस्रावाचा धोका, इन्फेक्शन किंवा इतर वैद्यकीय समस्या असल्यास जास्त निरीक्षण लागू शकते.

वाढलेल्या प्रोस्टेटच्या शस्त्रक्रियेनंतर बरे होण्याचा कालावधी

सुरुवातीच्या काळात पुढील गोष्टी होऊ शकतात:

• लघवी करताना जळजळ.
• लघवी वारंवार किंवा अचानक लागणे.
• लघवीत थोडे रक्त.
• कधीकधी छोट्या रक्ताच्या गुठळ्या जाणे.
• तात्पुरती लघवी गळणे किंवा अचानक लघवी लागणे.
• काही दिवस थकवा.

बहुतेक पुरुषांना काही आठवडे जड वजन उचलणे, जोर लावणे, सायकलिंग, लांब प्रवास आणि तीव्र व्यायाम टाळण्याचा सल्ला दिला जातो. पुरेसे पाणी पिणे, बद्धकोष्ठता टाळणे आणि ठरलेली पुनर्तपासणी करणे महत्त्वाचे आहे.

ब्लॅडर आणि लघवीच्या मार्गाला स्थिर व्हायला वेळ लागल्यामुळे पूर्ण युरिनरी सुधारणा दिसण्यासाठी काही आठवडे लागू शकतात.

धोके आणि दुष्परिणाम

संभाव्य धोके पुढीलप्रमाणे:

• रक्तस्राव.
• इन्फेक्शन.
• तात्पुरती लघवीची जळजळ.
• तात्पुरती अचानक लघवी किंवा लीक होणे.
• क्लॉट रिटेन्शन.
• अपेक्षेपेक्षा जास्त काळ कॅथेटर ठेवावा लागणे.
• पुढे युरेथ्रा अरुंद होणे.
• ब्लॅडर नेक अरुंद होणे.
• रेट्रोग्रेड इजॅक्युलेशन.
• क्वचित कायम लघवी गळणे.
• क्वचित पुन्हा शस्त्रक्रिया लागणे.

रेट्रोग्रेड इजॅक्युलेशन म्हणजे क्लायमॅक्सच्या वेळी वीर्य पेनिसमधून बाहेर येण्याऐवजी ब्लॅडरमध्ये मागे जाणे. ते धोकादायक नसते; पण फर्टिलिटी आणि लैंगिक समाधानावर परिणाम होऊ शकतो. विशेषतः लैंगिकदृष्ट्या सक्रिय पुरुषांमध्ये शस्त्रक्रियेपूर्वी याबद्दल चर्चा करणे आवश्यक आहे.

शस्त्रक्रियेचा इरेक्शनवर परिणाम होईल का?

प्रोस्टेट कॅन्सरसाठीच्या रॅडिकल शस्त्रक्रियेप्रमाणे बहुतेक बीपीएच शस्त्रक्रियांचा उद्देश इरेक्शनसाठीच्या नसा काढणे नसतो. TURP किंवा HoLEPनंतर अनेक पुरुषांमध्ये इरेक्शन टिकून राहते.

तरी वय, डायबेटीस, BP, हृदयविकार, शस्त्रक्रियेपूर्वीची इरेक्टाइल फंक्शन, औषधे आणि चिंता यांनाही महत्त्व आहे. अनेक प्रोस्टेट शस्त्रक्रियांनंतर इरेक्शनच्या समस्येपेक्षा इजॅक्युलेशनमधील बदल अधिक सामान्य असतात.

शस्त्रक्रियेनंतरही सर्व लक्षणे का सुटतीलच असे नाही?

वयस्क पुरुषांमधील प्रत्येक युरिनरी लक्षणाचे कारण प्रोस्टेटचा अडथळा नसते. वारंवार आणि रात्री लघवी पुढील कारणांमुळेही होऊ शकते:

• डायबेटीस.
• ओव्हरअॅक्टिव्ह ब्लॅडर.
• स्लीप अॅपनिया.
• संध्याकाळी जास्त द्रवपदार्थ घेणे.
• डाययुरेटिक औषधे.
• हार्ट फेल्युअर किंवा पायांना सूज.
• युरिन इन्फेक्शन.
• ब्लॅडरचा स्नायू कमकुवत असणे.
• युरेथ्रल स्ट्रिक्चर.

म्हणूनच शस्त्रक्रियेपूर्वी योग्य तपासणी अत्यावश्यक आहे. फक्त वय किंवा प्रोस्टेटचा आकार पाहून शस्त्रक्रिया करण्यापेक्षा योग्य रुग्ण निवडल्यास फायदा अधिक होतो.

सल्लामसलतीसाठी काय घेऊन यावे?

• पोस्ट-वॉइड रेसिड्युअल युरिनसह अल्ट्रासाऊंड KUB/प्रोस्टेट अहवाल.
• केला असल्यास PSA अहवाल.
• युरिन रूटीन आणि कल्चर.
• सिरम क्रिएटिनिन अहवाल.
• केली असल्यास युरोफ्लोमेट्री अहवाल.
• सध्याची औषधे—विशेषतः ब्लड थिनर्स.
• डायबेटीस, BP आणि हृदयाचे अहवाल.
• कॅथेटरायझेशनची नोंद किंवा रुग्णालयातील उपचारांचा सारांश.
• असल्यास पूर्वीच्या प्रोस्टेट शस्त्रक्रियेचे कागदपत्रे.

वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (FAQs)

संबंधित वाचन

• TURP शस्त्रक्रिया: प्रक्रिया, बरे होण्याचा कालावधी आणि धोके
• बायपोलर TURP शस्त्रक्रिया समजून घ्या
• HoLEP शस्त्रक्रिया: प्रक्रिया, बरे होण्याचा कालावधी आणि फायदे
• TURP विरुद्ध HoLEP: कोणती चांगली?
• TURP शस्त्रक्रियेनंतर कॅथेटर
• TURPनंतर रक्तस्राव: काय सामान्य आहे?
• ब्लड थिनर्स घेत असताना प्रोस्टेट शस्त्रक्रिया
• प्रोस्टेट वाढणे म्हणजे कॅन्सर आहे का? बीपीएच आणि प्रोस्टेट कॅन्सरमधील फरक
• प्रोस्टेट वाढ / बीपीएच
• युरोलॉजिस्ट कन्सल्टेशन

संदर्भ

• American Urological Association. Management of Lower Urinary Tract Symptoms Attributed to Benign Prostatic Hyperplasia / BPH Guideline https://www.auanet.org/guidelines-and-quality/guidelines/bph-guideline
• European Association of Urology. Guidelines on the Management of Non-neurogenic Male Lower Urinary Tract Symptoms https://uroweb.org/guidelines/management-of-non-neurogenic-male-luts
• NICE. Lower urinary tract symptoms in men: management https://www.nice.org.uk/guidance/cg97
• Urology Care Foundation. Benign Prostatic Hyperplasia (BPH) ) https://www.urologyhealth.org/urology-a-z/b/benign-prostatic-hyperplasia-(bph
• Urology Care Foundation. More Invasive Surgery for BPH )/treatment/more-invasive-surgery https://www.urologyhealth.org/urology-a-z/b/benign-prostatic-hyperplasia-(bph